Burgers voor een gezonde leefomgeving en dus voor krimp van Schiphol

Economie

Vlieglobby vol op het orgel om maatschappelijke analyse Schiphol

'Deskundigen vliegen elkaar in de haren', aldus de kop in het Noordhollands Dagblad (foto: Cor Gaasbeek via Pixabay)

De vlieglobby opent het offensief op de maatschappelijke kosten-baten analyse (mkba) die de Gemeente Aalsmeer liet opstellen door het gerenommeerde bureau CE Delft. In De Telegraaf en zusterpublicatie het Noordhollands Dagblad (NHD) krijgt de sector alle gelegenheid om zonder wederhoor het onwelgevallige rapport onderuit te schoffelen.

‘Onderzoekers vliegen elkaar in de haren over rapport’, zo kopt NHD. In het artikel blijkt dat één van de ‘deskundigen’ KLM-directeur Pieter Cornelisse (wij van WC Eend) is. Hij mag leeglopen op de onvolledigheid van het rapport.

Vermindering van vluchten leidt volgens hem niet tot hogere ticketprijzen, zoals te lezen valt in het rapport van CE Delft, maar juist tot lagere. “Schiphol zal de concurrentieslag met omringende overstapcentra verliezen”, orakelt Cornelisse.

De logica die hij hiervoor aanvoert: uitholling van het netwerk leidt tot forse prijsdalingen. Het verband tussen die twee wordt niet uitgelegd in het Telegraaf-artikel.

Kosten overstijgen baten
Het rapport van CE Delft doet de luchtvaartwereld duidelijk sidderen. Voor het eerst wordt aangetoond dat groei van Schiphol leidt tot maatschappelijke kosten die de baten ver overstijgen.

Daarmee doorbreken de onderzoekers het aloude dogma dat Schiphol moet groeien omdat het zo positief zou zijn voor de economie. Die conclusie kon in oude rapporten alleen maar worden getrokken omdat alle baten van Schiphol tot in detail in beeld werden gebracht terwijl de negatieve effecten niet of nauwelijks werden meegerekend.

CE Delft heeft die kosten nu wel meegenomen en uit die rekensom blijkt duidelijk dat een groeiend Schiphol in een reëel scenario alleen maar leidt tot miljardenverliezen voor de samenleving als geheel.

Stevige kritiek
In de krant mag ook onafhankelijk luchtvaarteconoom Rogier Lieshout vertellen dat het nieuwste rapport van CE Delft niet compleet is. De krant vertelt er niet bij dat Lieshout voorheen werkte als ‘hoofd luchtvaart’ bij het concurrerende onderzoeksbureau SEO. Een eerder rapport van dat bedrijf kan rekenen op stevige kritiek in de mkba van CE Delft.

Zo zou SEO de batenkant te ver hebben opgepompt en de kostenkant onvolledig in kaart hebben gebracht.

Lieshout stelt nu dat CE Delft vergeten is de extra reistijd mee te nemen van passagiers die na krimp van het Schiphol-netwerk moeten omvliegen. Dat blijkt een onjuiste constatering, want in het rapport staat een hele verhandeling over hoe deze extra reistijd al dan niet is meegenomen in de berekeningen.

Handel in vervuilingsrechten
Verder is de ex-SEO-man van mening dat de baten van krimp voor het klimaat zijn overschat. Een deel zou volgens hem worden gecompenseerd door het Europese handelssysteem in emissierechten ETS.

Dat systeem doet echter niets voor het klimaat, maar hangt slechts een prijskaartje aan de uitstoot in de hoop dat een hogere prijs grote vervuilers stimuleert minder emissies te veroorzaken. De luchtvaart ontvangt tot op de dag van vandaag veel ‘gratis’ emissierechten en valt de facto grotendeels buiten de regeling.

In tegenstelling tot KLM-er Cornelisse verwacht Lieshout dat de ticketprijzen op Schiphol wél stijgen als het vliegveld moet inkrimpen. Dat is dan weer in lijn met het CE Delft-rapport. In het algemeen leidt schaarste tot hogere prijzen.

Verder kijken dan belang KLM
KLM-er Cornelisse jammert in de krant dat veel bestemmingen niet meer rendabel zijn te exploiteren bij krimp van Schiphol. Maar dat is nu juist een van de belangrijkste conclusies uit de mkba: meer vluchten leiden tot hogere maatschappelijke kosten, minder vluchten tot minder kosten en een gezonder leefomgeving.

Dat dit ten koste gaat van omzet van KLM is onvermijdelijk, maar dat verlies valt in het niet bij de enorme maatschappelijke baten. Bovendien liggen de marges in de luchtvaart op een laag niveau als gevolg van de stevige concurrentie. KLM-ers die elders gaan werken, kunnen bij een andere werkgever meer toegevoegde waarde voor de samenleving creëren.

Initiatiefnemer van de mkba is GroenLinks-fractievoorzitter Ronald Fransen uit Aalsmeer. Hij ziet het gekonkel van de luchtvaartsector in De Telegraaf met lede ogen aan. “Deze mkba heeft niet alleen het belang van KLM voor ogen, maar het belang van de hele maatschappij. Als Cornelisse met de gemeenteraad in gesprek wil over het rapport, dan graag. In plaats van maar wat te toeteren in de krant.”

Opmerkelijk aan het artikel in De Telegraaf is dat na alle kritiek door een KLM-‘deskundige’ en een concurrerend bureau de opsteller van het rapport niet om wederhoor is gevraagd. Althans is hiervan niets in het artikel terug te vinden. Dat is opmerkelijk en ongebruikelijk in de journalistiek. Meestal krijgt de ‘tegenpartij’ de kans zich te verweren tegen aantijgingen.

Niet bedoeld voor discussie met Schiphol
Fractievoorzitter Fransen gaf overigens eerder al aan dat het rapport van CE Delft helemaal niet bedoeld is voor een discussie met Schiphol of KLM. “Het stuk is opgesteld voor het overleg van onze gemeente met het ministerie van Infrastructuur, niet om er met Schiphol over te bakkeleien.”

Enkele maanden geleden bezocht Schiphol-baas Dick Benschop de Aalsmeerse gemeenteraad om de hinderbeperkende maatregelen te bespreken die het vliegveld zou hebben getroffen. Fransen is van mening dat alleen krimp tot minder hinder kan leiden, maar daarover viel met Benschop niet te praten.

De fractievoorzitter besloot toen het overleg voortijdig te verlaten. “Het is zonde van mijn tijd en van Benschops tijd om te overleggen over nepmaatregelen”, constateerde hij toen.

De mkba werd na publicatie al direct gebagatelliseerd door verantwoordelijk demissionair minister Cora van Nieuwenhuizen. De Tweede Kamer nam geen genoegen met de weinig inhoudelijke kritiek van Van Nieuwenhuizen en riep haar op het matje.

Wat vindt u van dit artikel?

Klik op een ster om het stuk te waarderen

Gemiddeld 4.8 / 5. Aantal stemmen: 76

Nog geen stemmen. Geef als eerste uw mening!

FavoriteLoadingSla dit artikel op in uw favorieten
  1. PietB

    Geweldige analyse.
    Al binnen het gebied van de LTO cyclus overschrijden de kosten de baten. En zelfs zonder de aanbeveling van de WHO om vanaf 45 dB(A) de hinder mee te tellen. En de kosten worden nog groter als na de Luchtruim herziening naar het Zuid-Oosten 70 km laag wordt gevlogen. Deze MKBA moet de referentie worden.

  2. Louis

    Sinds verslaggever Schiphol, Frans v.d. Berg (zusterblad Haarlems Dagblad) is “kaltgestellt” en is verbannen naar een regioredactie, mis ik al heel lang diens ongekleurde verslaglegging rondom Schiphol. Alle zusterbladen van de Telegraaf zijn nu de spreekbuis geworden van Yteke de Jong, de superlobbyist van Schiphol en al wat vliegt. Er is geen sprake meer van onpartijdigheid. De krant van wakker Nederland, wakker gehouden door een niet te temmen monster dat Schiphol heet. Welke Joris gaat deze draak nu eindelijk eens bevechten?

    1
  3. Jaap de Groot

    CE heeft raak geschoten; anders was men er niet zo tegenin gegaan.
    Als de luchtvaartsector het over de economie heeft, beperkt men zich tot banen en opbrengsten die je makkelijk in euro’s kunt uitdrukken. Klimaat (lees opwarming van de aardse atmosfeer en de rampzalige gevolgen die dat gaat hebben) en volksgezondheid (slaapverstoringen, ergernis, ultrafijnstof en de gevolgen daarvan die niet direct zichtbaar zijn) zijn ook economische factoren. Helaas niet zo makkelijk in euro’s uit te drukken, zodat je daar heel veel over kunt discussiëren. En het is maar net wat je belangrijk vindt; ga je voor de korte of de lange termijn. Ga je er van uit dat voor elk probleem een oplossing gevonden zal worden of ben je wat voorzichtiger.

  4. Loek

    Inderdaad, die tegenlobby. Hoe krijgen we alle gedupeerden in een grote actiegroep die in beweging komt en bijvoorbeeld grote acties op touw zet waar men niet meer omheen kan.

  5. Klaar

    Dank Schipholwatch voor jullie niet aflatende vasthoudendheid.
    Diep respect voor jullie acties.
    Maar wat nu?
    De lobby heeft het blijkbaar goed voor elkaar.
    Maar op welke wijze laten Schipholwatch en andere belangengroepen nu hun tegengeluid horen?
    Hoe is de lobby van de bewoners/gehinderden georganiseerd?
    is er iets dat ik kan doen?
    Een petitie geloof ik niet meer in…..

    • @JanBo

      Ha Klaar, jij kunt zeker iets doen! Steun de Stichting Recht op Bescherming tegen Vliegtuighinder (RBV). Die club bereidt een mensenrechtenzaak tegen de Staat voor, en dat kost (veel) geld. Informeer je op http://www.beschermingtegenvliegtuighinder.nl en zeg het voort!

      Warm aanbevolen door Milieudefensie, Greenpeace, Natuur en Milieu, Urgenda, Mobilisation for the Environment (MOB), Schipholwatch, Natuur en Milieufederatie Noord-Holland (NMH) en nog zo wat ‘Vrienden van RBV’.

  6. KS

    Heel goed dat de T de hete adem voelt van de waarheid die langzaam zichtbaar wordt.
    Een troostrijke gedachte is dat ieder toestel dat nu laag over vliegt er eentje is dat het einde aankondigt.
    Ze vliegen allemaal richting de uitgang van de luchtvaartindustrie.
    Er komt een keer een eind aan deze ellende, goedschiks of kwaadschiks.
    Schiphel wordt door de wal gekeerd, als niet vandaag dan morgen of binnenkort.
    Het einde is in zicht.

Geef een reactie

Translate