De gemeente Haarlemmermeer komt met een concept Nota van Uitgangspunten voor de verbouwing van Schiphol, een document dat moet aangeven wat de gemeente belangrijk vindt. Het is een logisch vervolg op een jarenlange machtsverhouding waarin Schiphol de gemeente onder druk heeft gezet, inclusief een megaclaim van honderden miljoenen euro’s als dwangmiddel.
Die claim hangt nog altijd als een zwaard van Damocles boven het gemeentehuis. In 2022 onthulde SchipholWatch hoe de luchthaven de gemeente Haarlemmermeer onder schot hield met een juridische dreiging van ongekende omvang.
Schiphol had een claim van honderden miljoenen euro’s in bezit gekregen via de overname van een vastgoedvennootschap. Die claim werd ingezet als intimidatiemiddel: een manier om een lokale overheid te dwingen de ruimtelijke regels opzij te zetten voor een bedrijf dat structureel buiten de wet opereert. De boodschap is helder: wie niet meewerkt, wordt financieel aangepakt.
Die geschiedenis is cruciaal om te begrijpen wat er nu gebeurt. De gemeente presenteert de nieuwe nota alsof autonoom en weloverwogen voorwaarden worden gesteld aan Schiphol. Maar in werkelijkheid is dit de reflex van een overheid die eerder is bedreigd en nu vooral wil voorkomen dat de megaclaim opnieuw wordt geactiveerd.
Er is geen milieuruimte
De gemeente schrijft dat Schiphol tot 2050 oudere gebouwen en wegen wil vervangen en de luchthaven geschikt wil maken voor grotere, stillere en schonere vliegtuigen. Dat klinkt weliswaar alsof Schiphol een normale initiatiefnemer is die binnen de regels opereert, maar Schiphol hééft geen geldige natuurvergunning, geen handhaafbare geluidsnormen en geen rechtsgeldige milieuruimte.
De Raad van State heeft dit keer op keer vastgesteld. De verbouwing die Schiphol wil, is geen modernisering, maar een poging om voortdurende overtredingen te verankeren in nieuw beleid.
Opmerkelijk is dat de gemeente nu alvast meewerkt aan een plan dat juridisch nog helemaal niet kan. Schiphol vraagt Haarlemmermeer om het omgevingsplan aan te passen, terwijl de onderzoeken die moeten aantonen of de verbouwing überhaupt mag, nog moeten worden uitgevoerd.
Economisch delict
Eerdere onderzoeken lieten zien dat Schiphol de natuurwetgeving structureel overschrijdt. Dat is zelfs een economisch delict waarop zware straffen staan. Toch kiest de gemeente ervoor om nu al voorwaarden te formuleren, alsof de juridische realiteit slechts een detail is dat later wel wordt opgelost. Dat is bestuurlijke vooringenomenheid: eerst de deur openzetten, daarna pas kijken of het mag.
Daar komt bij dat de gemeente bewust de kern van het probleem buiten de nota plaatst. Onderwerpen zoals het aantal vliegbewegingen en de vliegroutes vallen buiten de nota. Juist die onderwerpen bepalen de leefbaarheid, de gezondheid en de veiligheid van inwoners. Juist die onderwerpen bepalen of Schiphol überhaupt binnen de wet kan opereren. Door ze buiten de nota te houden, creëert de gemeente een kunstmatige scheiding.
De taal die de gemeente gebruikt, versterkt dat beeld. Haarlemmermeer zegt te streven naar een compacte en toekomstbestendige luchthaven. Dat is bestuurlijke codetaal. Compact betekent niet kleiner; het betekent efficiënter. Toekomstbestendig betekent niet minder; het betekent uitbreidbaar. En de zin dat Schiphol belangrijk is voor de regio is de klassieke mantra die al decennia wordt gebruikt om elke discussie over leefomgeving uit de weg te gaan. De gemeente durft Schiphol niet te toetsen op wat juridisch moet, maar alleen op wat economisch wenselijk wordt geacht – een reflex die na de megaclaim alleen maar sterker is geworden.
Nepparticipatie
In het najaar van 2026 mogen inwoners reageren op de conceptnota. Dat lijkt wel democratisch, maar de koers ligt al vast. De echte toetsing – stikstof, geluid, veiligheid – ligt bij andere overheden. Dit is inspraak zonder invloed, nepparticipatie, een ritueel dat vooral moet bevestigen dat de gemeente ‘luistert’, terwijl de richting al vastligt.
De kernvraag ontbreekt volledig: mag Schiphol dit überhaupt? Geen woord over de ontbrekende natuurvergunning. Geen woord over de overschrijding van geluidsnormen. Geen woord over de onrechtmatige groei van de afgelopen decennia. Geen woord over de handhavingsvacuüms die door de gemeente zelf worden versterkt. En vooral: geen woord over de megaclaim die de bestuurlijke ruggengraat van Haarlemmermeer al jaren verlamt.
De conceptnota biedt geen enkele bescherming van inwoners, maar is slechts een bestuurlijke truc om Schiphol te kunnen bedienen. De gemeente zegt dat Schiphol en de omgeving zich in balans moeten ontwikkelen, maar balans bestaat niet zolang de luchthaven structureel buiten de wet opereert en de gemeente weigert dat te benoemen. Dit document is geen Nota van Uitgangspunten. Het is een Nota van Uitvluchten – geschreven in de schaduw van een megaclaim die nooit had mogen bestaan.
Sla dit artikel op in uw favorieten
Herla
De enquête van de gemeente Haarlemmermeer kan je bij het invullen goed gebruiken om aan te geven dat hun beperkte doelstellingen te algemeen en te weinig concreet zijn om daar in mee te gaan. Ik zou niet te sterk negatief reageren, want dan loop je de kans dat je formulier ‘verdwijnt’.
Herla
Rich
Kraanwater in noord en zuid Holland vervuild met pfas
Hoe erg moet het worden dat we geen kraan water meer mogen drinken.
Deze mensen moeten gestopt
B. van Marlen
Compact betekent klein en dicht op elkaar gedrukt. Klein zeker niet, maar dicht op elkaar gaat wel op, namelijk voor de vliegtuigpassages, die steeds korter op elkaare gaan volgen. Eerst uiteraard weer onder de ‘primaire banen’, maar vervolgens, en dat beseft men onvoldoende, weer over alle andere banen ook!
U kunt de Startnotitie Schiphol en Omgeving van 2003, die sprak over ‘groei met minder hinder’ en ‘een luchthaven van internationale allure’ er zo bijhalen. Ook altijd weer de leugen van de ‘balans met de omgeving’. Het is misselijkmakend!
Jan Barteld
De onderwereld is doorgedrongentot de overheid. Tuig dat meer vliegen boven de wet
plaatst. Vlieg-tuig… De rechtspraak en de politiek zijn machteloos. Verkiezingen doen er niet meer toe waar het dit aangaat.
Ger
Nu is de vraag hoe het tij te keren. Vandaag was het ook weer een gekkenhuis hier met die zogenaamde stillere vliegtuigen. Met zijn allen naar het gemeentehuis 🤔 de mensen die daar wonen kunnen vast wel wat steun gebruiken. Ik zou denken alle ideeën zijn welkom.
Trumpiaanse Toestanden
Bestuurlijk verlammende claims
De crux;, De vraag blijft hangen hoeveel ruimte heeft een gemeente werkelijk om onafhankelijk haar eigen koers te bepalen als er een enorme claim boven het hoofd hangt , en Schiphol op gezette tijden legertjes dure advocaten laat opdraven in de rechtszaal?
Formeel mag een gemeente haar eigen afweging maken. Maar hoe vrij is die keuze als de financiële risico’s zo groot zijn dat zelfs het voortbestaan van de gemeente op het spel staat?
Een gemeente is immers in eerste plaats verantwoordelijk voor haar inwoners en kan zich geen onbeperkte financiële risico’s veroorloven. Daar zitten gemeenten natuurlijk niet op te wachten.
Het geheel doet daarom nogal Trumpiaans aan: formeel vrije keuze, praktisch de financiële strop om de nek.
Uiteindelijk gaat het dus niet alleen om de keuzes die een gemeente maakt, maar om hoeveel werkelijke keuzevrijheid er na afweging van die risico’s nog overblijft?
B. Wellerdieck
Is dit niet gewoon chantage?
W Lieverst
Grotere, stillere en schonere vliegtuigen? Bijzonder!
R.
Altijd al geroepen dat de Schiphol-groep een criminele bende is, netjes in het pak en een stropdas voor, mooie praatjes en heel veel geld. Zulke lui zijn doodgewoon witte boorden criminelen die zich laten ondersteunen door even zo criminele Zuidas advocaten.
Nederland een criminele bananenrepubliek met een koning als vliegende presentator van de KLM die ook in het zelfde schuitje rondvaart als die smeerlappen zoals hierboven genoemd.