Met het advies over het Luchthavenverkeerbesluit heeft de Maatschappelijke Raad Schiphol een document afgeleverd dat veel weg heeft van een aanklacht. Niet alleen tegen de luchtvaartsector, maar vooral tegen de overheid die zijn grondwettelijke en internationale verplichtingen opnieuw lijkt te vergeten.
De MRS levert niet zomaar kritiek; zij legt een juridische tijdbom onder het hele Schipholbeleid.
De kern van het probleem is pijnlijk eenvoudig: de overheid probeert een nieuwe juridische basis te creëren voor een operatie die al jaren in strijd is met het recht op een ongestoord privéleven.
Dat recht is niet vrijblijvend. Artikel 8 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens verplicht de Staat om elke inbreuk op dat recht te rechtvaardigen met een zwaarwegende maatschappelijke noodzaak. Maar die noodzaak ontbreekt volledig.
Belangenafweging
De MRS wijst terecht op studies — waaronder van het ministerie zelf — waaruit blijkt dat Nederland uitstekend bereikbaar blijft met aanzienlijk minder vluchten. Toch kiest de overheid ervoor om 478.000 vluchten te verankeren, en zelfs groei naar 500.000 mogelijk te maken. Dit heeft niets te maken met een goede belangenafweging, maar het is een politieke keuze die juridisch niet te verdedigen valt.
Het wordt nog problematischer wanneer blijkt dat de nieuwe grenswaarden voor geluid niet zijn gebaseerd op gezondheid, maar op het mogelijk maken van de gewenste operatie. De MRS schrijft letterlijk dat “de gezondheid van omwonenden geen rol heeft gespeeld in de berekening van de grenswaarden”.
Zo wordt de hinder niet verminderd, maar gelegaliseerd. De overheid lijkt te denken dat een overschrijding geen probleem meer is zodra je de norm verhoogt. Maar zo werkt het EVRM niet. Een overheid kan niet simpelweg de lat verleggen om een inbreuk op grondrechten te maskeren.
De rechter heeft in 2024 al geoordeeld dat de Staat jarenlang onrechtmatig handelde. De ontwerpwijziging van het LVB verandert daar niets aan; deze maakt de fout alleen formeel.
MER ongeschikt
Ook de milieueffectrapportage (MER) die dit alles moet onderbouwen, blijkt volgens de MRS ongeschikt voor besluitvorming. De MER vergelijkt de voorgenomen activiteit met een fictieve referentiesituatie van 500.000 gedoogde vluchten, in plaats van met de feitelijke situatie. Daardoor worden de milieugevolgen systematisch onderschat.
De MER laat bovendien essentiële elementen weg: ultrafijnstof, non‑CO₂‑effecten, een realistische beoordeling van de natuurimpact. De rechtbank Den Haag vernietigde in 2025 al de natuurvergunning van Schiphol omdat de onderbouwing niet deugde.
De MER die nu voorligt, lost dat probleem niet op. Een besluit dat daarop wordt gebaseerd, is juridisch kwetsbaar en zal bij de Raad van State waarschijnlijk geen stand houden.
Groeimodel
Het meest zorgwekkende onderdeel is misschien wel het groeimodel dat in de ontwerpwijziging is opgenomen. De overheid doet alsof groei mogelijk is zodra het Totaal Volume Geluid daalt, maar dat is een misleidende redenering. Het TVG zegt weinig over de ervaren hinder.
Wat mensen wel voelen, zijn piekgeluiden, slaapverstoring en het verdwijnen van rustperioden. De MRS wijst op de Aldersparadox: stillere vliegtuigen creëren ruimte voor méér vluchten, waardoor de hinder per saldo toeneemt. Een model dat hinder laat toenemen terwijl de overheid verplicht is die hinder te beperken, is niet alleen slecht beleid, maar juridisch onhoudbaar.
De MRS adviseert daarom om de ontwerpwijziging niet vast te stellen en eerst een volledige, transparante belangenafweging te maken. Dat advies is niet radicaal; het is het minimale dat de rechtsstaat vereist.
Te grote luchthaven
Als de minister dit negeert, is een nieuwe rechtszaak onvermijdelijk. En de kans dat de Staat die verliest, is groot. De rechter heeft al laten zien dat hij bereid is in te grijpen wanneer de overheid structureel tekortschiet in de bescherming van burgers.
Het is tijd dat de overheid stopt met het zoeken naar juridische constructies om een te grote luchthaven te accommoderen. De rechtsstaat is geen rekbaar begrip. De gezondheid van honderdduizenden mensen is geen variabele in een rekensom. En een belangenafweging is pas een afweging als alle belangen daadwerkelijk worden meegewogen. De MRS heeft dat helder gemaakt. Nu gaan we zien of de minister het wil horen.
Sla dit artikel op in uw favorieten
Philip
zojuist in het nieuws: luchthavens moeten een geldige milieuvergunning hebben. Nu een zien hoe onze gekozen overheid zich er uit gaat draaien.
sjors
Inderdaad, helaas is de vroeg HOE en niet OF de overheid zich eruit sjoemelt.
B. van Marlen
Deze vraag wordt gesteld: Zijn de geldende normen werkelijk ontworpen vanuit bescherming van gezondheid en leefomgeving, of vooral ingericht om een vooraf vastgestelde omvang van de luchtvaart mogelijk te maken?
Ik kan u na jaren studie en modelberekeningen het antwoord klip en klaar geven: de normen en ‘handhavings’-regels zijn zo slinks ontworpen, dat de luchtvaart praktisch ongehinderd zijn gang kan blijven gaan ten koste van het klimaat en de leefomgeving.
En enige ‘balans’ met de leefomgeving is er in werkelijkheid helemaal niet, maar wordt wel in de rekenkundige schijnwerkelijkheid van het ministerie en de sector steeds weer als bestaand voorgesteld.
Er worden best wel keuzes gemaakt over wat voor land we willen zijn, maar niet door de mensen die onder die keuzes moeten lijden, die hebben het nakijken. Wel door een toplaag die zich aan de gevolgen van die keuzes kan onttrekken en alle voordelen kan blijven plukken, en dit onder het mom van vrijheid en democratie.
Roland
Laat me niet lachen (dat is ons al JAREN GELEDEN vergaan), maar het valt mij op dat
“onze” politici, gezagvoerders en beleidsmakers op dit moment over elkaar heen buitelen op social media, tv- interviews etc. over het onderwerp hoe belangrijk het niet is om de “rechtsstaat” in stand te houden. Terwijl ze niets anders doen dan precies het tegenovergestelde: de rechtsstaat af te breken wat het Schiphol- beleid betreft! Één schandaal volgt het andere in rap tempo op, illegale constructies worden niet alleen gedoogd, maar ook nog goedgekeurd en
goedgepraat door “onze” vertegenwoordigers.
Een paar miljarden meer aan belastinggeld om
nog meer drek, geluidsoverlast en uitstoot mogelijk te maken, internationale afspraken over milieubescherming en adviezen van de WHO en het RIVM compleet negerend – geen enkel probleem blijkbaar! Dezelfde (niet vliegende) belastingbetaler zal ook weer moeten opdraaien voor compensatie van de milieuschade, vanzelfsprekend!
Levens die makkelijk door de overheid beschermd zouden moeten en kunnen worden worden op klaarlichte dag opgeofferd aan een lobby die Den Haag duidelijk helemaal in zijn macht heeft. Zolang Henk en Ingrid, John and Mary maar kunnen blijven vliegen en hun dividend uitbetaald blijft worden is hun wereld
in orde, toch? 💩
Als je maar één seconde nadenkt (blijkbaar is dat al teveel gevraagd) dan weet je gewoon dat dit gedoogde staatsterreur van de bovenste plank is, maar daar hebben Karremans & Co duidelijk geen boodschap aan. Ze denken duidelijk ongestraft te kunnen doorgaan met een nietsontziend, mensenlevens opofferend beleid dat al de afgelopen tientallen jaren aan de gang is en veel meer schade heeft veroorzaakt dan goeds – behalve de bonussen voor de bewindslieden natuurlijk… En dan nog dat gedraai van D66 en het CDA……..🤮
OPRUIMEN DEZE MAFFIA!
Ik heb het met velen anderen HELEMAAL gehad met dit leugenachtige en corrupte systeem: belasting betalende burgers laten bloeden voor
een ziekmakend, erkend fout beleid, welk niet alleen onwettig opereert en ook nog het gewone leven van miljoenen Nederlanders verpest en ook letterlijk en figuurlijk verZIEKt!
En waarom? Nooit een goed argument gehoord,
maar laat vooral de beleidsmakers blijven graaien naar de miljoenen die ze door Den Haag worden toegesmeten! Het is en blijft een van de GROOTSTE SCHANDALEN uit de Nederlandse geschiedenis, genoeg materiaal voor de komende generaties van wetenschappers en historici om te proberen er een duiding aan te geven, maar de verantwoordelijken hebben zich tegen die tijd ongetwijfeld allang verscholen in hun puissante villa’s elders. Even vliegen in een
privé-jet van Schiphol naar Slovenië voor een lunch? Ik heb het uit eerste hand gehoord, het zal geen uitzondering zijn geweest, maar zoiets belangrijks voor de Nederlandse economie moet natuurlijk kunnen van de VVD!
Ze denken dat ze overal mee weg komen, en helaas zijn de overlevingskansen van de puissant rijken een stuk groter dan die van Henk en Ingrid, maar met 240km/h tegen de muur van onwetendheid te knallen is ook voor deze mensen een moment van erkentenis “dat er maar één wereld “ WAS!
Werkelijk NIET MEER TE BEVATTEN dat er nog politici zijn die dit beleid goedkeuren!!!! 🖕🏻
LEVE DE RECHTSSTAAT!
Winny Lieverst
Wat niet vreemd is dat een aantal politici permanente bewaking nodig heeft. Zij worden en voelen zich in hun ivoren woontorentjes – ver weg van startbanen en vliegroutes – bedreigd. Ze staan er niet bij stil dat dit een uitwas is van hun eigen beleid. Wat meer zelfreflectie zal hen sieren en een betere politici maken. Nu krijgt de burger het gevoel dat er maar over ze wordt heengewalst.
Overigens zijn de bedreigingen aan het adres van politici niet goed te keuren.
Winny Lieverst
‘Redt de keizerspinquïn, stop met vliegen’.
Schiphol groeit, maar wie bewaakt de leefbaarheid?
Wat hier speelt, is geen technisch vraagstuk meer, maar een fundamentele kwestie van leefbaarheid. Het gaat niet alleen over aantallen vluchten, maar over de vraag wie de gevolgen draagt en hoe lang dat nog als vanzelfsprekend wordt gezien.
Voor wie in de omgeving van de luchthaven woont, is dit geen beleidsdiscussie maar dagelijkse realiteit. Nachtrust wordt onderbroken, rustmomenten zijn schaars en het gevoel van leefkwaliteit staat voortdurend onder druk. Wat in rapporten als hinder wordt aangeduid, is hier een structureel onderdeel van het dagelijks bestaan geworden.
Tegen die achtergrond is het moeilijk te volgen dat wordt vastgehouden aan 478.000 tot 500.000 vliegbewegingen. Niet omdat onomstotelijk vaststaat dat het niet anders kan, maar terwijl meerdere serieuze onderzoeken erop wijzen dat een lager aantal vluchten waarschijnlijk mogelijk is zonder dat de bereikbaarheid of economische positie van Nederland wezenlijk wordt aangetast.
Daarmee komt de kernvraag scherper te liggen: zijn de geldende normen werkelijk ontworpen vanuit bescherming van gezondheid en leefomgeving, of vooral ingericht om een vooraf vastgestelde omvang van de luchtvaart mogelijk te maken? Dat onderscheid bepaalt de uitkomst van het beleid.
Op papier kan een aanpassing van geluidsindicatoren verbetering suggereren, maar in de praktijk leidt dit vaak tot meer frequente verstoringen en minder momenten van herstel. Juist die optelsom bepaalt hoe een gebied wordt ervaren en of het nog als leefbaar wordt gezien.
Dat economische belangen een rol spelen in de afweging staat buiten kijf. Maar een zorgvuldige toets onder artikel 8 EVRM vereist dat ook de gevolgen voor het dagelijks leven en de gezondheid van omwonenden volwaardig worden meegenomen, en dat serieus wordt gekeken naar minder belastende alternatieven waar die beschikbaar zijn.
Dat dit dossier herhaaldelijk bij de rechter belandt, is in dat licht minder verrassend dan het op het eerste gezicht lijkt. Het onderstreept vooral dat de vraag nog altijd niet overtuigend is beantwoord:
of het luchtvaartbeleid nog wel in balans is met de leefomgeving.
rrustema
Het is een politieke truuk om een kwestie niet als politieke keuze, een consequentie van een wereldbeeld, maar als een technische keuze te presenteren. De technische uitvoering is normaal de stap die vòlgt als er een breed gedragen overeenstemming is over de politieke keuze.
Het lastige is dat het vooruitgangsoptimisme van de wederopbouw niet meer breed gedeeld wordt. Destijds was de breed gedragen maatschappijvisie dat het land opnieuw opgebouwd moet worden. Maar nu zijn er grenzen aan wat mogelijk is. Er moeten keuzes gemaakt worden over wat voor land we willen zijn.
Alleen zijn er politieke partijen zoals de VVD die daar niet aan willen en weigeren even een stap terug te zetten en te beantwoorden wat voor politieke visie ze hebben. Wat hun betreft is er geen schaarste, er hoeven geen keuzes gemaakt te worden, allemaal volle kracht vooruit. Iedereen die vragen stelt is een dwarsligger en heeft het fout.
dirk
Aan het hekje met de minister … hij is er persoonlijk verantwoordelijk voor dat vele mensen ziek worden …. , ben benieuwd wie hem als eerste gaat dagvaarden
rrustema
Neehee… dat kàn niet. Parlementaire onschendbaarheid. Alleen voor zelfverrijking of grenzenloos gedrag jegens collega’s, dan is er een kansje op een zaak. Maar dan waarschijnlijk eerst een Motie van Wantrouwen vanuit de Tweede Kamer.
Maar het beleid van een minister is afgestemd in de ministerraad. Die praat als een geheel. Daar vind de afpersing plaats door VVD-ministers naar de andere ministers.
B. van Marlen
We kunnen lang wachten op een list, die ons gaat helpen. Wel komt er een ‘list’ vanuit de sector en de overheid, die de overlast gaan concentreren binnen de te ruime grenzen van Lden en Lnight: namelijk de Luchtruimherziening. Dit mag allemaal volgens de foute Wet Luchtvaart!
D66 heeft zich laten omlullen door de VVD en het CDA is altijd al een kontendraaier geweest in dit dossier. Gelukkig hebben ze niet de meerderheid.
De vraag naar luchtreizen blijft maar groeien, en daar zit nu juist het probleem. Te weinig mensen denken na wat dit betekent voor anderen en voor het toekomstige klimaat. Egoïstische genotzucht is de norm blijkbaar.
Dit gaat natuurlijk eens helemaal fout lopen, maar de belanghebbenden hebben hun zaakjes dan allang voor elkaar en zullen zich vrij kunnen kopen en kunnen uitwijken naar oorden waar het nog wel leefbaar is.
Toch moeten we blijven ageren en de politiek blijven beïnvloeden en werken aan rechtzaken. Het is onze enige hoop. Verandering is niet onmogelijk, getuige Hongarije!
Het bedelen is begonnen:
Het bedelen door de vlieglobby is begonnen!
https://www.nu.nl/economie/6392534/europese-luchtvaart-dringt-aan-op-noodmaatregelen-brussel.html
Zo ziek dat vliegen.
rrustema
“Het is tijd dat de overheid stopt met het zoeken naar juridische constructies om een te grote luchthaven te accommoderen.”
Maar elke juridische constructie die uiteindelijk na geprocedeer niet blijkt te deugen zorgt wèl weer voor vertraging. De rechter bestraft niet dat er geen deugdelijk beleid is en dat er niet gehandhaafd wordt of kan worden. Er is dan alleen een uitspraak over, weinig meer.
Wat zou een moment zijn om een kort geding te starten om Schiphol te sluiten? De periodieke verdeling van de slots voordat de tickets verkocht kunnen worden? Ik weet het niet.
Jan Bruinenberg
Om met de laatste opmerking te beginnen; nee, de minister wil het niet horen.
En ook de tweede kamer niet.
Daar overheersen rechtse partijen en die hebben lak aan de rechtsstaat.
Dus een juridische aanpak gaat niet werken, want een vonnis dat ingaat tegen het belang van Schiphol en kLM, wordt terzijde geschoven.
Om met heer Bommel te spreken; Tom Poes, verzin een list!
Treinen zijn de toekomst
Onze enige hoop is een langere afsluiting en opstopping van de tankers bij Iran. SchipHel zegt nog voor 5 maanden kerosine te hebben en ze spuiten het er met de bekende hoeveelheden doorheen: er is geen ‘anticiperend tanken’ waarbij minder heen en weer wordt gependeld met lege toestellen, er is geen vermindering van treinafstanden dus de koek is in de zomer opeens “op” en dan komen ze bedelen bij de regering, die, jammer, geen oliekoopman is. Dan is een list inderdaad het enige. Misschien investeren in betere en meer treinen? Ik noem maar iets geks.
rrustema
en vooral KLM niet redden dan. Ik vrees dat deze door VVD-gedomineerde regering de smeekbedes van KLM niet kan weerstaan en weer gul leningen en wat niet al zal verstrekken. Liever zag ik KLM in de problemen komen zonder zo’n externe crisis maar gewoon volledig op eigen kracht. Dat kunnen ze zo goed, maar nu lijken ze weer gered te worden door omstandigheden. En die zijn er ook altijd in de luchtvaart…