De luchtvaart huilt in dagblad Trouw tranen met tuiten over dure kerosine. “Elke druppel brandstof telt”, zegt Iata‑bestuurder Fox. Niet omdat de sector eindelijk wat wil doen aan klimaat of gezondheid, maar omdat de winst per passagier is gekelderd tot slechts 4,50 dollar (!).
Dat is volgens lobbyclub Iata “nog geen hotdog op het WK”. Wij zouden liever zeggen nog geen kop koffie op Schiphol. Maar het is de oude truc: de sector doet alsof men wordt overvallen door overmacht, terwijl de industrie zelf al jaren de voorwaarden creëert voor de crisis.
De verouderde vloot is daarvan het scherpste bewijs. Iata erkent dat de wereldwijde vloot nog nooit zo oud was. Dat kost jaarlijks 4 miljard dollar extra brandstof. Maar dat is een bewuste strategie. Maatschappijen rekken de levensduur van oude toestellen op tot het uiterste, omdat elke vlucht nog een paar euro oplevert. De schade — uitstoot, herrie, risico’s — wordt afgewenteld op omwonenden en klimaat. De sector noemt dat eufemistisch efficiëntie.
Niet op orde
De wachttijden voor nieuwe toestellen lopen op tot zeven jaar. Boeing heeft zijn veiligheid niet op orde, Airbus krijgt de deuren van de A350F niet geleverd. Maar de vliegindustrie gebruikt die vertragingen als excuus om door te vliegen met toestellen die allang economisch en ecologisch afgeschreven zijn.
KLM blijft bijvoorbeeld vliegen met de stokoude Boeing 747, een toestel dat bij omwonenden vooral bekendstaat om het lawaai en de brandstofslurperij. De milieuwinst van schonere toestellen wordt nu simpelweg uitgesteld — en de sector doet alsof dat onvermijdelijk is.
Volgens Iata zorgt die vertraging voor 12 miljoen ton extra CO₂‑uitstoot per jaar. Dat is maar liefst twee keer zoveel als de uitstoot die zou worden vermeden door het gebruik van alternatieve brandstoffen. De luchtvaart presenteert die brandstoffen graag als bewijs van vooruitgang, maar de winst daarvan wordt door de verouderde vloot direct weer weggevaagd.
Oude gewoontes
Ook operationeel blijft de sector steken in oude gewoontes. Europa heeft nog steeds geen gedeeld luchtruim, waardoor toestellen forse omwegen moeten vliegen. KLM zegt dat geopolitieke spanningen zorgen voor tot 4 procent extra brandstofverbruik. Maar de sector zwijgt over het feit dat men zelf al decennia weigert te investeren in een systeem dat zuiniger vliegen mogelijk maakt. De inefficiëntie is zelfgekozen, maar wordt geframed als overmacht.
Zelfs de discussie over directe vluchten wordt door de sector gebruikt om verwarring te zaaien. KLM zegt dat een directe vlucht “in theorie” minder brandstof kost, maar dat commerciële haalbaarheid zwaarder weegt. Dat is precies het probleem: de sector kiest structureel voor winst boven klimaat, en noemt het vervolgens een technisch dilemma. Ondertussen laat onderzoek zien dat hubs juist leiden tot meer vluchten met kleinere toestellen. De vliegindustrie noemt dat “optimalisatie”.
Gevangen in paradox
De luchtvaart blijft zo gevangen in een zelfgecreëerde paradox: men wil meer vliegen, verder vliegen, sneller vliegen, maar weigert de investeringen die nodig zijn om dat op een fatsoenlijke en verantwoorde manier te doen. De verouderde vloot is een symptoom van een sector die de eigen kosten structureel afwentelt op de samenleving.
Je kunt je de vraag stellen waarom de politiek dit al zo lang toestaat. Waarom er geen enkele prikkel is om te vernieuwen en waarom de sector nog steeds mag doen alsof de eigen keuzes voortkomen uit natuurwetten. De brandstofcrisis legt dat pijnlijk bloot: een industrie die zichzelf graag modern noemt, vliegt met toestellen uit een ver vervlogen tijdperk en noemt de gevolgen daarvan onvermijdelijk.
Tijd om dat verhaal te doorbreken: de luchtvaart is niet het slachtoffer van dure kerosine, maar van zijn eigen weigering om verantwoordelijkheid te nemen. En opnieuw betaalt de samenleving de rekening.

Sla dit artikel op in uw favorieten










Vliegen is gevaarlijk
Daarom ben ik zo blij dat ik al bijna 20 jaar niet meer heb gevlogen, ik vond het altijd al heel eng maar nu weet ik zeker dat het ronduit gevaarlijk is om in zo een oude sigaar te gaan zitten en maar hopen dat je weer velig op de grond komt: mij niet meer gezien.
rrustema
Als die oude toestellen kerosine-slurpers zijn en nieuwe toestellen nog niet geleverd kunnen worden dan kan de luchtvaart heel snel veel meer kerosine besparen dan in de toekomst met die zuinigere vliegtuigen. Minder vliegen! Oude toestellen naar de sloop. Schaarste. Prijs omhoog. Winst omhoog.
W Lieverst
De totale vloot wordt volgens IATA steeds ouder. Het verhaal over minder lawaaiige toestellen die op Schiphol landen is dus niet waar. Er is geen progressie op dit gebied en dan kun je bedenken dat de uitstoot voorlopig ook niet wordt gereduceerd.
Er is een onderzoek gaande om de condensstrepen in de lucht – ijs met roetdelen – te verminderen door LAGER te gaan vliegen. Deze strepen weerkaatsen zonlicht waardoor de aarde nog sneller opwarmt. Lager vliegen geeft wel weer meer lawaai aan de grond. Het blijft allemaal pappen en nat houden door de industrie. Het idee om het aantal vluchten drastisch te verminderen komt niet bij ze op.
R.
De hele luchtvaartsector is ziek, echt ziek. Het begint al bij de fabrikanten van de vliegtuigen. Ceo’s (narcisten) die honderden miljoenen dollars in hun eigen zak stekende de bedrijven (Boeing) bijna naar de afgrond hebben gebracht, niet luisteren naar hun werknemers die aangaven dat de productie snelheid niet belangrijker kan zijn dan de veiligheid.
(de 737 Max crashes) En er vliegen nog heel veel van die dingen met hergebruikte, eigenlijk afgekeurde onderdelen. De vraag is direct: wanneer stort er weer 1 neer?
De hebzucht van mensen kent blijkbaar geen grenzen. En in de luchtvaart telt elke cent. Mevrouw Marjan Rintel weet dat ook en steekt daarom nog even slechts 1,6 miljoen Euro in haar schoenendoos. En omdat het om zoveel geld gaat in het wereldje van de luchtvaart verliezen mensen hun waardigheid. Dus hebben anderen het altijd gedaan.
Blind geworden door het vele, vele geld dat door de sector wereldwijd wordt gegenereerd, verliezen ze ook hun empathie. Geen zelfreflectie meer. En het hele systeem met toeleveringsbedrijven zoals Shell, willen niets anders dan het systeem in stand houden, want vliegen is toch wel erg praktisch en snel en het levert veel, veel geld op dat vaak in slechts een paar schoenendozen terecht komt. Cirkels zijn rond en doorbreek die maar eens. Het grote geld verdwijnt in de verkeerde zakken en het wordt niet besteed waarvoor het nodig zou moeten zijn zoals vlootvernieuwing.
Hans
De kerosine voor vliegtuigen wordt gemaakt uit z.g. “heavy sour crude” uit het Midden Oosten. Met de Straat van Hormuz (Perzische Golf) en de Bab-al-Mamdeb (Rode Zee) gesloten door die roekeloze oorlogen van de V.S. is 25% van de w.w. toevoer afgesloten. Hierdoor zullen diesel en kerosine in prijs fors gaan stijgen. Mede omdat bovengenoemde crude alleen in gespecialiseerde raffinaderijen verwerkt kan worden.
De V.S. putten nu in hoog tempo hun strategische olievoorraden in o.a. Mississippi uit om de prijs nog kunstmatig te onderdrukken. Dit kan niet lang meer voortduren.
Op termijn kun je verwachten dat de stijgende brandstofkosten een groot deel van de nagenoeg failliete, zwaar gesubsideerde luchtvaartsector de das om doet. Misschien het begin van een reset om deze uit de hand gelopen sector te saneren en de de vervuiling van de (hogere) atmosfeer en de leefklimaatschade van omwonenden sterk te doen afnemen. Zeker in een klein land als het onze met een waanzinnig grote hub die grotendeels vliegconsumenten vervoert die hier niets te zoeken hebben. Overstap eruit, nationale luchthaven voor hopelijk beperkt vliegende nederlandse consumenten erin.
Josje
Dit klinkt mij als muziek in de oren. Het is absurd dat de luchtvaartsector de fossiele voorraad er doorheen jaagt om onze planeet versneld naar de ratsmodee te vliegen. Als ze blind en doof blijven voor de realiteit moeten ze maar met hun kop tegen de muur lopen.
dirk
En zo geven ze , de luchtvaart industrie, maar weer eens duidelijk zelf aan hoe verrot ze zijn, goed economies bezig, ga lekker zo door en graaf je eigen graf, het is maar te hopen dat ze er zo snel mogelijk in donderen, dan kunnen wij het met z,n allen zo snel mogelijk dicht gooien, liever vandaag dan morgen.
Boven uitstoot verheven
Als boeren teveel uitstoten: vergunning intrekken.
Als de luchtvaart teveel uitstoot: vergunning wordt geregeld. Vooral lekker doorvliegen en uitbreiden.
Uitstoot in Nederland is kennelijk een wel héél relatief begrip: streng voor boer, mkb en burger, wonderlijk soepel voor de luchtvaart.
HansB
Misschien is het leuk om ook dit te vermelden. In het artikel in Trouw staat: “Iata voorspelt dat er in 2026 net als vorig jaar 400 miljard liter doorheen gaat”. Die liters slaan op het totale kerosineverbruik.
Het navolgende artikel is met die 400 miljard liter in gedachte zeer lezenswaardig. Hierin gaat het niet om de financiële kosten die de luchtvaart moet opbrengen maar de milieukosten die de luchtvaart veroorzaakt (het artikel rekent met kg, 1 liter kerosine weegt ~ 0,8 kg): https://schipholwatch.nl/2019/03/13/het-echte-verhaal-over-de-co2-uitstoot-van-de-luchtvaart/
HansB
Met alle belastingvoordelen die men nu geniet, kunnen ze het businessmodel amper rond krijgen. Hoe moet dat dan in vredesnaam als de luchtvaart eindelijk eens accijns op de brandstof gaat betalen? En BTW op de tickets. Zoals een FlixBus dat wel moet doen…
En dan heb ik het nog niet eens over de vele malen staatssteun die nodig was om KLM in de lucht te houden. FlixBus zou men gewoon failliet laten gaan. Het rammelt aan alle kanten.
Ger
Laat nog maar even lekker door stijgen die kerosine prijzen. Hoe duurder hoe beter voor de omwonenden. Tenminste dat hoop ik. Vrijdag nacht weer veel last gehad en wakker gelegen van nachtvluchten.
Ze schamen zich echt nergens voor.