KLM presenteert zich graag als het toonbeeld van vernieuwing en duurzaamheid, maar het jaarverslag over 2025 laat een bedrijf zien dat vooral probeert te verhullen hoe wankel de fundamenten zijn waarop het opereert.
Achter de jubelverhalen over vlootvernieuwing en groene ambities schuilt een werkelijkheid waarin juridische onzekerheid, reputatierisico’s en financiële tegenvallers elkaar in hoog tempo opvolgen. Het contrast tussen de publieke boodschap en de interne erkenningen kan nauwelijks groter zijn.
De vernietiging van de natuurvergunning van Schiphol door de rechtbank Den Haag vormt het hart van de crisis. De onderbouwing van de stikstofcompensatie bleek ondeugdelijk, waardoor de juridische basis onder de hele operatie wegviel. In plaats van de capaciteit terug te brengen tot een legaal niveau, koos de minister voor een tijdelijke gedoogconstructie die twee jaar moet overbruggen.
KLM erkent in het jaarverslag dat deze situatie elk moment kan kantelen en dat het verlies van de vergunning direct kan leiden tot een gedwongen krimp van het aantal slots. Het bedrijf vliegt daarmee niet alleen op kerosine, maar ook op politieke welwillendheid die elk moment kan verdampen.
Duurzaamheid
Op het gebied van duurzaamheid wringt het minstens zo hard. Terwijl de marketingafdeling de reiziger geruststelt met beloftes over ‘groener vliegen’, kiest KLM in het jaarverslag opvallend genoeg voor een andere terminologie.
De juridische afdeling spreekt liever van ‘alternatieve vliegtuigbrandstof’ dan van sustainable aviation fuel, omdat de emissies nog steeds aanzienlijk zijn en de term ‘duurzaam’ juridisch simpelweg niet houdbaar is. Het bedrijf waarschuwt zelfs voor het risico op reputatieschade en claims wegens greenwashing wanneer de publieke beloftes niet waargemaakt worden. De kloof tussen de reclamecampagnes en de werkelijkheid wordt daarmee pijnlijk zichtbaar.
Kartelboete
Terwijl KLM zich publiekelijk beklaagt over stijgende luchthavengelden en de concurrentiepositie van Schiphol, sijpelen elders miljoenen weg door eigen handelen. De definitieve boete van 142,6 miljoen euro (!) voor verboden prijsafspraken in de luchtvrachtsector, inclusief rente, vormt een forse aanslag op de financiële reserves.
Jarenlang procederen tot aan het Europees Hof van Justitie mocht niet baten; de veroordeling bleef staan. Het is een dure herinnering aan een periode waarin KLM zich niet aan de regels hield, maar de rekening nu wel bij de samenleving probeert neer te leggen.
De juridische problemen beperken zich niet tot stikstof en kartels. De nasleep van de coronasteun blijft KLM achtervolgen. Ryanair boekt nog altijd successen bij het Gerecht van de EU, dat eerdere steunbesluiten vernietigde. KLM waarschuwt aandeelhouders nu voor mogelijke betalingen van ‘illegaliteitsrente’.
Piloten Martinair
Tegelijkertijd sleept het conflict met (oud-) Martinairpiloten zich voort, waarvoor inmiddels een voorziening van 22 miljoen euro is opgenomen. Het beeld dat ontstaat is dat van een onderneming die voortdurend achter de feiten aanloopt en steeds opnieuw geconfronteerd wordt met de gevolgen van eerdere keuzes.
In plaats van verantwoordelijkheid te nemen voor de maatschappelijke kosten van de luchtvaart, richt KLM zijn pijlen op de politiek. De nieuwe gedifferentieerde vliegbelasting die in 2027 wordt ingevoerd, wordt door het bedrijf met grote zorg bekeken. Niet omdat de belasting onrechtvaardig zou zijn, maar omdat de opbrengsten niet rechtstreeks terugvloeien naar de sector.
KLM verlangt dat de belastingbetaler blijft meebetalen aan een transitie waarvan het bedrijf zelf al toegeeft dat de ‘duurzame’ brandstof eigenlijk niet duurzaam is. Het is een opmerkelijke redenering: de samenleving moet blijven subsidiëren wat het bedrijf zelf niet kan of wil oplossen.
Schadebeperking
Het jaarverslag 2025 laat een onderneming zien die zich naar buiten toe sterk voordoet, maar intern vooral bezig is met schadebeperking. De juridische basis onder Schiphol is weggevallen, de groene claims worden door de eigen juristen afgezwakt en de financiële reserves worden uitgehold door boetes en slepende procedures.
De tijd van gedogen en wegkijken loopt ten einde. Wat resteert is de vraag wanneer de politiek eindelijk kiest voor handhaving in plaats van uitstel, zodat de luchtvaart zich moet voegen naar dezelfde regels als iedere andere sector.
Sla dit artikel op in uw favorieten
Geert
https://nos.nl/artikel/2609465-minister-heinen-maakt-bezwaar-tegen-beloning-klm-topvrouw-echt-ongepast
Innovatie
Nu stillere vliegtuigen niet meer stiller kunnen, richt mevrouw Rintel zich op stille salarisverhogingen. Anders maakt ze de minister steeds wakker.
Roderick Hakkenbar
Liever KLM dan 2e wereld air ways, maar dat hub-model is wel achterhaald. Alsof je ineens geen miljoeneninvesteringen meer doet omdat je 20 minuten langer moet vliegen. En laat die bakken wat hoger van de grond af vliegen aub, nergens voor nodig zo belachelijk laag.
Rich
De vvd zal ze wel weer matsen die hebben niets met gewone mensen sproei ze maar onder de uitstoot als zij maar kunnen vliegen
Winny Lieverst
Als er ook maar een miniem
iets verbeterd door bijvoorbeeld het bijmengen van kerosine, wordt er met vette letters het predikaat duurzaam opgeplakt. Dit geldt overigens niet alleen in de luchtvaart.
Er zijn volgens een bericht in de media 15 ineo’s geland op Schiphol, die ‘fluisterstille’ vliegtuigen die 3 decibel minder geluid produceren. Dus echt ‘hoorbaar’ stiller. Hmmm.
Rob
Financieel gaat het ook slecht. KLM heeft al langere tijd een negatieve cash flow. Ruim vorig jaar is daarom het programma ´back on track´’ gestart met weinig resultaat. En daar komen nu nog de hoge olieprijzen overheen. Vroeger of later zal KLM moeten gaan saneren, of gokken ze opnieuw op staatssteun ondanks niet nakomen voorwaarden vorige steunoperatie.
Jan Bruinenberg
Met Karremans hebben ze een zeer welwillende minister…
De kans op staatssteun schat ik erg hoog in.
Mijns inziens hoeft kLM met dit kabinet niets te vrezen.
Vliegreclames: weg!
Heeft u het ook opgemerkt? De irritante vliegreclames zijn als sneeuw voor de zon verdwenen! In ieder reclame blok, iedere dag 100 keer die schele man met zijn vervelende kind en die veel te blauwe zwembaden: poef! weg! Zij sorteren dus wel voor op de komende kerosine crisis. Ze zien de bui al hangen van al die protesterende vliegfanaten. Domme parool ‘schrijver’ doet echter net of er niets aan de hand is.