BRS: nieuw Schiphol‑besluit legaliseert vooral de bestaande overlast

Schiphol presenteert het nieuwe LVB 2026 als een stap naar duidelijkheid, maar uit de zienswijze van de Bestuurlijke Regie Schiphol (BRS) blijkt vooral een pijnlijk patroon terug te keren: de leefomgeving blijft structureel het sluitstuk van het beleid.

Terwijl bewoners al jaren wachten op echte verbetering, dreigt dit besluit opnieuw vooral de bestaande praktijk te legaliseren — inclusief de overschrijdingen, de te hoge geluidsniveaus en de groeiende onzekerheid over gezondheidseffecten.

De BRS zegt het opvallend scherp. Over de vergelijking die in de milieueffectrapportage wordt gemaakt, staat letterlijk: “Het huidige MER wekt daarmee ten onrechte de indruk dat het nieuwe LVB louter verbeteringen oplevert”. Die ene zin vat de kern van het probleem samen. Door te vergelijken met een situatie waarin al ruim tien jaar niet wordt gehandhaafd, lijkt het alsof het LVB vooruitgang biedt. Maar wie vergelijkt met de wettelijke situatie – zoals het hoort – ziet dat contouren juist groeien en dat de hinder op sommige plekken toeneemt.

Onbegrijpelijk en inconsistent
Het kabinet kiest ervoor het LVB te wijzigen zonder tegelijk het Luchthavenindelingbesluit (LIB) aan te passen. Dat is niet alleen onlogisch, het is volgens de BRS zelfs “onbegrijpelijk en inconsistent”. De twee besluiten horen samen één stelsel te vormen. Door ze los te trekken, ontstaan contouren die niet kloppen, regels die elkaar tegenspreken en gemeenten die plannen moeten maken op basis van kaarten die niet overeenkomen met de werkelijkheid.

Het gevolg is voorspelbaar: vertraging, onzekerheid en een verdere uitholling van het vertrouwen in de overheid.

De rechtbank oordeelde vorig jaar dat gezondheid en leefomgeving gelijkwaardig moeten worden meegewogen. Maar in het ontwerp-LVB blijft gezondheid vooral een technische voetnoot. De BRS waarschuwt dat de gebruikte modellen verouderd zijn en dat hinder en gezondheidsschade daardoor structureel worden onderschat.

In de brief staat: “Voor gezondheid is een toevoeging over hindercijfers en bij voorkeur ook ultrafijnstof nodig”. Dat is een diplomatieke manier om te zeggen dat het huidige systeem simpelweg niet voldoet.

Waar is het plafond?
En dan is er nog de CO₂-uitstoot. Terwijl het kabinet zelf heeft afgesproken dat die in 2030 lager moet zijn dan in 2024, ontbreekt in het LVB elke vorm van normering. De klimaatdoelen gelden blijkbaar voor iedereen – behalve voor Schiphol.

Misschien wel het meest schrijnende punt is dat het ontwerp-LVB op sommige plekken hogere geluidsnormen vastlegt dan nu zijn toegestaan. Dat zijn precies de locaties waar Schiphol jarenlang de regels overtrad. In plaats van handhaven worden de normen verhoogd.

De BRS vraagt zich terecht af of deze grenswaarden nog wel echte beschermingsnormen zijn, of dat ze vooral dienen om de operatie van Schiphol te faciliteren. De zienswijze is duidelijk: “De BRS maakt zich daarover ernstige zorgen.”

Nachtvluchten
Het LVB belooft minder nachtelijke hinder, maar harde afspraken ontbreken. De BRS waarschuwt dat maatregelen niet juridisch zijn geborgd en dat hinder simpelweg kan verschuiven naar de randen van de nacht. De WHO‑richtlijnen worden nu al overschreden, maar het LVB biedt geen zekerheid dat dit verandert.

Het kabinet wil weer richting 500.000 vluchten. De regio zegt: onverantwoord. Zolang er geen aantoonbare verbetering is voor omwonenden, mag er geen sprake zijn van groei. De BRS houdt vast aan 478.000 bewegingen – en zelfs dat aantal is alleen acceptabel als de hinder daadwerkelijk afneemt en de milieucontouren krimpen.

Harde boodschap
De BRS formuleert het voorzichtig, maar de boodschap is hard: dit LVB is niet robuust, niet uitlegbaar en niet eerlijk voor de mensen die al decennia de lasten dragen. Het besluit herstelt het juridische vacuüm misschien op papier, maar niet in de praktijk.

Zolang de overheid weigert om gezondheid, leefomgeving en rechtsbescherming écht centraal te zetten, blijft Schiphol een systeem dat draait op rek, uitzonderingen en achteraf legaliseren.

De BRS is de interbestuurlijke samenwerking tussen ruim 50 gemeenten en vier provincies rond Schiphol. Het is daarmee de belangrijkste regionale gesprekspartner voor het Rijk over onder meer leefomgeving en ruimtelijke ordening. Voorheen was de BRS voorstander van een groeiend Schiphol, maar dat lijkt nu voltooid verleden tijd.

Sla dit artikel op in uw favorieten