Zo aan het einde van het jaar past wel een terug- en vooruitblik van de voorzitter van SchipholWatch. Daarbij hoort ook een welgemeende spijtbetuiging.
Laat ik, als trotse voorzitter van SchipholWatch, eens goed beginnen. De bestuurders en vrijwilligers van SchipholWatch wensen iedereen – dus nadrukkelijk ook de werkers in de vliegbranche en hun ‘achterban’ – alle goeds voor het nieuwe jaar.
Spannende tijden
Het zijn spannende tijden voor de luchtvaartindustrie. Het zit de sector niet mee. De milieunormen worden strenger, de vliegbelastingen hoger, de hogesnelheidstreinen goedkoper en sneller, en belangengroepen van omwonenden worden steeds sterker en winnen vaker rechtszaken.
Dat is vervelend voor onder anderen de piloten. Hen wordt kennelijk een ouderwets glorieuze toekomst ontnomen. Dat zij zich laten horen, is natuurlijk vanzelfsprekend in een democratie. Dat sommigen zich ruig gedragen op de socials, is daarbij wel verwonderlijk. Maar dit terzijde.
We zijn het zo ontzettend eens met elkaar
Wat eigenlijk zo mooi is, is dat de piloten en de ruim 30.000 sympathisanten van SchipholWatch het op heel belangrijke punten zo ontzettend met elkaar eens zijn.
De Vereniging van Verkeersvliegers (VNV) heeft een geweldige reclamecampagne opgezet, met radioreclamespotjes erbij. De pilotenbond zegt daarin dat ze schoner, stiller en slimmer willen vliegen. Daar zijn wij als SchipholWatch het helemaal mee eens.
De omwonenden en het grondpersoneel willen natuurlijk die schonere (werk)omgeving. Dat is voor iedereen een stuk gezonder. Daar zijn al pakken rapporten over geschreven. Ook dat stillere is een vurige wens voor de wijde omgeving. Dat men vervolgens ook slimmere routes wil gebruiken, is een heel goed idee. Als het goed is, maak je dan minder mensen wakker. Tot zover kunnen we elkaar heel goed vinden. Ik zie geen verschil van inzicht op deze punten.
Waar lopen de meningen uiteen
Het gaat echter mis in de uitvoering. En dat weet de VNV ook heel goed. Daar schuurt hun campagne toch wel met de Reclamecode. Het gaat mis omdat de piloten geen vliegtuigen kopen of bezitten. Piloten gaan meestal niet over de routes die ze vliegen. Dus waar ze voor pleiten – en dat zijn we met hen eens – wordt door hun werkgevers systematisch niet gerealiseerd. Ook de Luchtverkeersleiding speelt daar een rol in, maar daarover een andere keer.
Vliegtuigen worden wel een pietsie stiller, maar dat is voor de overvlogenen niet echt hoorbaar. Daarbij wordt geschermd met percentages van 50 procent, die bijna niets betekenen voor de afname in decibel. Vliegtuigen worden vooral ietsje schoner (zuiniger) per stoel. Maar omdat de vliegmachines groter worden, wordt dat weer tenietgedaan.
Vliegmaatschappijen: doe iets wezenlijks!
Eigenlijk is de campagne een oproep aan hun werkgevers: doe nu eindelijk eens iets wezenlijks. Want zoals het nu gaat, is niet houdbaar. Het maatschappelijk verzet wordt groter en de regels gaan steeds vaker knellen.
Maar ja, dan hoor je de directies van de vliegmaatschappijen klagen. Hun winstmarges zijn te klein om echt iets te doen. Volgens IATA, hun wereldwijde belangenorganisatie, verdient een vliegbedrijf amper 1 tot 3 euro per passagier, en dat staat zelfs onder druk door overcapaciteit en concurrentie. Daarbij klagen de directies over de “veel te hoge” salarissen van piloten. Dus vanuit de vliegmaatschappijen komen geen wezenlijke stappen. Uiteindelijk gaat hen dat zwaar parten spelen.
Dat versterkt mijn mening dat de campagne niet is gericht op de reiziger, maar op de vliegmaatschappijen. Dan is adverteren wel een duur middel. Vliegmaatschappijen en de VNV wonen dicht bij elkaar in de buurt en lopen bij elkaar de deur plat. Dus dat kan ook wel wat “slimmer”. De campagne krijgt, misschien ongewild, het karakter van greenwashing om de werkgever te pleasen.
Overleggen met elkaar
In ons polderlandje zijn we gewend om elkaar te kennen en op te zoeken, om extremen te voorkomen. Want je mag het dan wel oneens zijn met elkaar, maar we zorgen ervoor dat we elkaars telefoonnummers hebben, voor het geval iets niet goed gaat of iets helemaal verkeerd wordt begrepen.
Zo was ik gewend geraakt aan redelijk korte lijntjes met de vorige voorzitters van de VNV. Ik ben zelfs buitengewoon gastvrij ontvangen in het clubgebouw door Camiel Verhagen. Daar hadden we een zeer goed, open gesprek over de verschillende invalshoeken. We spraken af dat we elkaar heel zouden laten in discussies en onze vrijwilligers/werknemers zouden corrigeren als er iets hopeloos mis zou gaan. Gelukkig is dat nooit echt nodig geweest. Maar we hebben elkaar daarna nog een paar keer telefonisch gesproken. Dat helpt.
En dan nu die spijt
De VNV heeft een nieuwe voorzitter aangesteld. En net zoals de vorige keer heb ik geprobeerd het professionele contact te behouden. Dat is me helaas niet gelukt. De nieuwe voorzitter liet schriftelijk weten dat ‘de standpunten te veel uit elkaar lopen om het contact te behouden’. Feitelijk gooide de voorzitter van de VNV de deur dicht voor een vertegenwoordiger van tienduizenden omwonenden.
Dat is opmerkelijk, want zoals de reclamecampagne van de VNV laat zien, willen we hetzelfde: minder lawaai, minder luchtvervuiling en minder overlast gevende vliegroutes. En dat iedere volgende vlucht weer, zoals het reclamespotje vertelt. Aanknopingspunten genoeg, zou je zeggen.
Het ontbreken van contact heeft al direct geleid tot een serieus bestuurlijk incident dat gemakkelijk te voorkomen was geweest. Dat zet (persoonlijke) verhoudingen onnodig op scherp. Ik ga dat nu niet openbaar benoemen, want dat helpt de zaak niet vooruit.
Het moge duidelijk zijn: SchipholWatch speelt op de bal. Dat is de overheid en de beleidsmakers, ook binnen de vliegbedrijven. Wij richten onze pijlen niet op grondpersoneel, cabinepersoneel en piloten. Dat willen we heel graag zo houden, ook in 2026.
Dat het me niet is gelukt om de pilotenbond – in tegenstelling tot andere vakbonden – ervan te overtuigen dat contact onderhouden belangrijk is, vind ik heel jammer. Sterker nog: een gemiste kans.
Beste piloten: het spijt me oprecht zeer.
Sla dit artikel op in uw favorieten
B. van Marlen
Met elkaar in gesprek blijven is natuurlijk altijd goed, maar op de constatering: ‘… willen we hetzelfde: minder lawaai, minder luchtvervuiling en minder overlast gevende vliegroutes’ is wel wat af te dingen.
‘Minder lawaai’ betekent voor de sector: binnen de geluidsgrenzen (Lden en Lnight op de handhavingspunten) blijven en het TOTAAL aantal gehinderden en slaapverstoorden verminderen. De ‘stillere’ vliegtuigen maken dit mogelijk, maar zonder de grenswaarden te verlagen kan men in deze papieren werkelijkheid het aantal vluchten blijven opvoeren, en dat weet men donders goed.
Een werkelijk effectieve stap in de goede richting zou geweest zijn: de 48 dB(A) Lden grens vervangen door 45 dB(A) Lden, de 58 dB(A) Lden door 55 dB(A) en de 40 dB(A) Lnight door 37 dB(A). Dit wil men niet want, ‘het zou capaciteit kosten’.
Het TOTAAL aantal gehinderden en slaapverstoorden verminderen is niet slecht, maar in de plannen gaat dit wel maximaal ten koste aan mensen straks onder vaste routes, die in continu nog steeds goed hoorbaar vliegtuiggejank en -gedreun komen. Deze mensen worden dus feitelijk opgeofferd. In de VS is men hier al achtergekomen!
Minder luchtvervuiling gaat er niet komen met meer vliegtuigbewegingen, ook al zijn die vliegtuigen iets zuiniger, ze zijn ook groter en leveren ook meer overstappers op en dragen zo bij aan verdere groei.
Minder overlast gevende vliegroutes klinkt mooi en zal deels voor de mensen dichtbij de luchthavens wat soelaas bieden, maar wel maximaal ten koste gaan van de mensen onder vaste routes, die ook nog steeds dicht langs woonkernen blijven gaan, omdat er gewoon te weinig open ruimte is in dit land. En men moet zich afvragen of op den duur het voordeel dichterbij de luchthaven weer door verdere groei teniet zal worden gedaan, net zoals gebeurd is ondanks die Polderbaan.
Ieder overleg zal dan ook resulteren in een herhaling van zetten: meer herrie, meer vervuiling en op den duur weer meer gehinderden. Ieder die dit dossier al langere tijd volgt zal deze trend herkennen.
Alfred Blokhuizen
Geachte heer van Marlen,
Dank voor uw reactie.
De VNV zegt dus zelf minder ellende te willen veroorzaken. Daar haak ik op aan. Alleen, en dat benoem ik ook, gaan ze er feitelijk helemaal niet over en kan de campagne van VNV ook worden opgevat als harteloze greenwashing. We schreven er al eerder over.
Overigens blijkt uit terugrapportages van de Inspectie IL&T dat piloten zeer regelmatig oorzaak zijn van veel geluidsoverlast, omdat ze zelf vragen om van de minst overlastgevende routes af te mogen wijken. Bijna altijd is zo’n routeafwijking te koppelen aan de vertraging bij vertrek.
Het is zeer schadelijk als bestuurders van verenigingen niet meer met in contact staan. Als het gesprek stopt start verdere polarisatie. Als piloten de omwonenden nu openlijk afwijzen, dan ontstaat vanzelf het beeld dat het de piloten niets kan schelen wat de omgeving door o.a. hen overkomt. Dan hoeven de omwonenden zich ook niet meer, bij wijzen van spreken, in te houden.
Ik heb geprobeerd de lijnen open te houden, juist om de dialoog op bestuurlijk niveau gaande te houden. Dat het een herhaling van zetten betreft is niet zo erg. In een democratie overlegdeuren dichtgooien, hetgeen VNV nu doet, is altijd contraproductief.
Nu weet iedereen dat wij als grote omwonendenorganisatie wel onze uiterste best hebben gedaan om de lijnen open te houden. Die uitgestoken hand is weggeslagen door VNV, hetgeen een koerswijziging is van de pilotenbond. Dat vinden wij niet OK en ook niet professioneel! Dat spijt mij zeer.
Met vriendelijke groet,
Alfred Blokhuizen
Voorzitter
HansB
De basis van al deze ellende wordt toch wel gemarkeerd door de ingebruikname van de nieuwe centrale verkeerstoren in 1991, een project dat onderdeel was van het Luchthaven Schiphol masterplan 1988-2003.
Toen deze toren in gebruik genomen werd was deze met zijn 101 meter de hoogste verkeerstoren ter wereld! Een teken aan de wand. Wat moest een kikkerlandje als Nederland met een zo’n hoge verkeerstoren, sterker nog, wat moet zo’n hoge verkeerstoren in het hart van de dichtbevolkte Randstad?
Schiphol zou (en moest) een cruciale economische motor voor Nederland worden. Inmiddels weten we beter. Schiphol is een complex systeem met hoge maatschappelijke kosten waarbij de rekening onbetaald blijft. De noodzaak en profijtelijkheid van al die verbindingen is onderhand uiterst discutabel. Het aantal verbindingen lijkt meer een doel op zich.
Roland
Laat ons even eerlijk wezen – zolang er geen eerlijke metingen plaats vinden en de politiek alleen maar met leugens de boel vooruit helpt is het dweilen met de kraan open.
Dank Schipholwatch voor alle inzet en informatie het afgelopen jaar!
De illegaliteit van het systeem blijft voortbestaan, ten kosten van de belastingbetaler, de gezondheid van de natuur en de bewoners! Het zal de bewindslieden in Den Haag en de Haarlemmermeer geen ene ruk schelen , HELAAS!!!!
rrustema
Ja, in menig industrie zijn de individuele werknemers van goede zin en heel redelijk. Maar ze zijn niet de beslissers. Zelfs hun superieuren zijn als privépersoon dikwijls hele andere en goede meningen toegedaan dan het bedrijf, maar eenmaal in functie zijn er de aandeelhouders om te plezieren. Dan worden opinies opzij gezet en wordt er niet buiten de spreadsheets gekeken.
Als dat allemaal ging onder stricte maar rechtvaardige regie van een redelijke marktmeester, de overheid en wetgever, dan zou dat best wel eens allemaal goed kunnen aflopen.
Maar de industrie speelt graag vals en weet bij die overheid privileges los te krijgen die absoluut niet redelijk of in het collectief belang zijn. In de VS gaat het er helemaal rampzalig aan toe, kijk daar hoe erg het kan zijn.
Dus uiteindelijk moeten we vooral wijzen naar de beslissers in Den Haag. Meer precies, de politici van VVD c.s. die gewillig meebewegen met de industrie en het belang van het collectief uit het oog verliezen. Om niet te zeggen, nonchalant over de schouder gooien.
Waarbij aangetekend moet worden dat veel VVD politici niet zèlf ondernemer zijn geweest. Ze zijn vooral vol bewondering van rijkdom en mensen die financieel succesvol zijn. Daar komen ze graag in het gevlei door ze te dienen en te imiteren.
Roderick Hakkenbar
Wat ik altijd zo krom vind is, dat je in de cockpit een speld kan horen vallen, maar in een straal van een kilometer om dat apparaat heen bulderen ze iedereen hun bed uit. Tsja wel fijne dagen iedereen.
Michiel van Raamsdonk
Nou ik kan u vertellen, uit ervaring, dat “een speld horen vallen” absoluut niet aan de orde is. In een Boeing 737 ligt het geluidsniveau in de cockpit op de wettelijke grens. Vliegers dragen 100% van de tijd koptelefoons met actieve “noise cancelling”, en dat is niet uit luxe. Ook onderlinge gesprekken lopen via deze koptelefoons. Overigens is het hoge geluidsniveau niet uniek voor de B737, maar ook voor andere typen verkeersvliegtuigen.
Noobody-b.bsky.social
Niets is zo vernietigend als een uitgestoken hand weigeren…
Zal de VNV onder de nieuwe leiding nog wel een beetje mens- en milieuvriendelijk blijven als voorheen?
Mike
3 x raden