Burgers voor een gezonde leefomgeving en dus voor krimp van Schiphol

Milieuvervuiling

Provincie neemt vervuilde Schiphol‑grond over: bestuurlijke en financiële risico’s stapelen zich op

4000 m2 gifgrond

illustratie: Provincie Noord-Holland

(leestijd circa 3 minuten)
4.8
(110)

Een grondruil tussen Schiphol en de Provincie Noord‑Holland lijkt op papier een technisch ruilspel van kleine percelen. Maar als we de kaarten en de milieuhistorie naast elkaar leggen, zien we dat de provincie percelen heeft overgenomen in een van de zwaarst vervuilde gebieden van Schiphol.

Het gaat om grond direct naast Hangaar 73, waar in 2008 bij KLM de grote ramp met PFOS-blusschuim plaatsvond, en om percelen pal naast de afvalwaterzuivering van Evides, waar het blusschuim destijds in grote hoeveelheden terechtkwam.

Iedereen die de PFAS‑geschiedenis van Schiphol kent, ziet dat dit geen neutrale overdracht is maar een overdracht van een zware milieuschuld.

Dat beeld wordt bevestigd door Schiphols eigen PFAS‑onderzoek, dat het bedrijf enkele maanden geleden met veel bombarie presenteerde. In de samenvatting van dat onderzoek staat op pagina 6 een kaart waarop het oostelijke gebied rond Hangaar 73 en de Evides‑installatie als zwaar belast is aangemerkt.

Overzichtskaart uit Schiphols eigen onderzoek

Precies in dat gebied heeft de provincie nu percelen verworven. Het gaat dus niet om hypothetische risico’s, maar om een locatie waarvan Schiphol zelf heeft vastgesteld dat de bodem en het oppervlaktewater ernstig zijn verontreinigd.

Onbegrijpelijk
Een deskundige die deze transactie voor SchipholWatch beoordeelde, noemt het ronduit onbegrijpelijk dat de provincie deze grond heeft geaccepteerd. Volgens deze bron gaat het om percelen waarvan al jaren bekend is dat de saneringskosten kunnen oplopen tot bedragen die elk realistisch provinciaal begrotingskader te boven gaan.

De provincie neemt daarmee niet alleen een financieel risico over, maar ook een bestuurlijke last: zij wordt mede‑probleemeigenaar van een gebied dat al vijftien jaar onderwerp is van discussie, onderzoek en saneringsdruk.

De eigen uitvoeringsregels van de provincie maken deze keuze nog moeilijker te begrijpen. Daarin staat dat bij ernstige vervuiling moet worden gehandeld volgens artikel 7:15 en 7:17 van het Burgerlijk Wetboek, dat de verkoper verplicht “mee te delen wat de aard van de aangetroffen vervuiling is” en dat saneringsverplichtingen expliciet moeten worden vastgelegd.

Geen spoor
In de gepubliceerde stukken ontbreekt echter elk spoor van zulke afspraken. De kaarten tonen alleen de overdracht; de juridische borging ontbreekt volledig in de zichtbare documentatie.

Juist dat maakt de ruil bestuurlijk explosief. Door deze percelen te accepteren, heeft de provincie zichzelf in een positie gemanoeuvreerd waarin zij niet alleen financieel risico loopt, maar ook haar eigen handelingsvrijheid beperkt.

Een overheid die mede‑eigenaar is van ernstig vervuilde grond, staat zwakker wanneer zij sanering wil afdwingen bij andere partijen. En een provincie die toezicht houdt via de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied, maar tegelijkertijd mede‑probleemeigenaar is, komt in een bestuurlijke spagaat terecht. Het is moeilijk hard optreden tegen een partij als je zelf in hetzelfde dossier verstrikt bent geraakt.

De vraag is bovendien of de provincie wel volledig heeft overzien wat zij heeft aangenomen. De milieuhistorie van dit gebied is uitgebreid gedocumenteerd.

Talloze rapporten met bewijs
SchipholWatch heeft in de loop der jaren een groot aantal bodemrapporten verzameld die in detail laten zien hoe ernstig de vervuiling is, hoe het bluswater zich verspreidde en hoe de PFAS‑concentraties zich ontwikkelden. Mocht de provincie of Schiphol straks beweren dat de risico’s beperkt zijn, dan kunnen die rapporten een compleet ander verhaal vertellen.

De kern van deze zaak is eenvoudig: Schiphol heeft de provincie grond toegeschoven in een gebied waarvan het bedrijf zelf weet dat het zwaar vervuild is. Daarmee verschuift Schiphol niet alleen financiële risico’s, maar ook bestuurlijke kwetsbaarheid.

De provincie wordt mede‑verantwoordelijk voor een probleem dat zij niet heeft veroorzaakt, maar dat zij nu wel moet beheren. En dat roept een fundamentele vraag op: waarom heeft de provincie deze grond zonder zichtbare juridische bescherming geaccepteerd?

Miljoenenrisico
Of de ellende al geschied is, hangt af van afspraken die mogelijk in de notariële akte staan maar niet openbaar zijn gemaakt. Als er geen saneringsafspraken zijn vastgelegd, dan is de provincie nu juridisch eigenaar van percelen met een potentieel miljoenenrisico.

Als die afspraken er wel zijn, dan zijn ze niet zichtbaar, terwijl de uitvoeringsregels juist transparantie en zorgvuldigheid voorschrijven. In beide gevallen is de politieke verantwoordelijkheid helder: een overheid die grond overneemt in een gebied waarvan de milieuschade bekend is, moet kunnen uitleggen waarom zij dat doet en hoe zij de risico’s beheerst.

We staan weer aan de vooravond van belangrijke juridische procedures, onder meer tegen het Luchthavenverkeersbesluit. Dat kan alleen met uw steun.

Wat vindt u van dit artikel?

Klik op een ster om het stuk te waarderen

Gemiddeld 4.8 / 5. Aantal stemmen: 110

Nog geen stemmen. Geef als eerste uw mening!

FavoriteLoadingSla dit artikel op in uw favorieten

9 Reacties

  1. Rich

    Zeker geen schoon grond verklaring nodig gehad .
    Wie zijn deze mensen van deze smerige spelletjes
    Zeker van onze jaren lang regerende partij de vvd
    De partij die heel slim altijd gekozen wordt op de hypotheek rente aftrek
    En daarna de burgers de nek omdraait

    3
  2. Willem

    De echte rijke mensen , u weet wel , de mensen die ongezien aan de touwtjes trekken ! hebben overal personeel rondlopen dus ook bij de provincie. Die vervuilde grond van Schiphol word gewoon op onze kosten gesaneerd.

    13
  3. R.

    Zo betrouwbaar lost de Nederlandse Overheid problemen op!
    Noord-Holland mag straks de rekening betalen! Afwentelen op burgers, is dat regeren?

    5
  4. Grondruil rond Schiphol: regie of verschuivende risico’s?

    Een grondruil tussen Schiphol en de Provincie Noord-Holland lijkt op het eerste gezicht een technische herschikking van percelen. Maar in een gebied met een bekende geschiedenis van PFAS-verontreiniging is zo’n ruil niet zonder betekenis.

    De betrokken gronden liggen in zones waar complexe milieufactoren een rol spelen — en waar de risico’s al geruime tijd bekend zijn. Dat maakt de vraag relevant wat er precies is afgesproken over risico’s, sanering en kosten.

    Grondruil kan een manier zijn om regie te krijgen op gebiedsontwikkeling. Tegelijkertijd brengt eigenaarschap in een vervuild gebied ook verantwoordelijkheden met zich mee — zeker voor een overheid die via de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied ook toezicht houdt.

    De kernvraag is dan ook niet alleen welke grond is geruild, maar waarom — en onder welke voorwaarden.

    Zolang die transparantie ontbreekt, blijft ruimte bestaan voor onduidelijkheid over de afwegingen die aan de ruil ten grondslag liggen.
    Zonder die duidelijkheid is niet te beoordelen of deze grondruil vooral regie oplevert, of feitelijk neerkomt op het verschuiven van risico’s.

    25
  5. Paul Huygen

    Ik ben geen jurist, maar als het echt zo in elkaar zit, kunnen er dan geen ambtenaren persoonlijk aangesproken worden op ernstige, verwijtbare nalatigheid? Zo een besluit nemen lijkt mij niet meer een gewoon ongelukje. De ambtenaren die dit regelen moeten toch weten dat hun handelen heel ernstige financiele consequenties heeft voor de financien van de provincie.

    18
    • Dick Belderbos

      Dit riekt toch naar corruptie.
      Schiphol wordt opnieuw, op de talloze miljoenenkosten van de ook nog eens door herrie, stank en fijnstof geplaagde omwonende het hoofd boven water gehouden.

      Schipholmaffia!
      Onderzoeksjournalistiek nodig. Die hier heel diep in deze stinkende Schipholbeerput duikt.

  6. Pieter

    Wellicht lees/begrijp ik iets verkeerd, maar sectie HLM03AI915 zit niet in de buurt van hangar 73 of het Evides terrein. Deze sectie ligt veel noordelijker op de N232, richting de A9. Op de overige grondruiltekeningen zie ik ook geen enkele sectie die overgedragen wordt aan de Provincie, die in de buurt is van hangar 73 of het Evides terrein.

    3
    • Reactie door auteur

      SchipholWatch

      Klopt, maar kijk de kaarten erop na. Stukken grond bij Evides en de hangaar behoren wel degelijk tot de grondruil.

      5
  7. Het wordt steeds gekker

    Wat een wanbeleid van deze provincie. Je zal maar in Noord-Holland wonen waar de kosten vast op de bewoners zullen worden afgewenteld.

    Misschien kunnen ze nu al op die perceeltjes wat pied-a-têrres neerzetten voor politici die normaal door de weeks in Den Haag verblijven in appartementen. Dan komen de appartementen in Den Haag vrij voor woningzoekenden.
    Want ik vraag me sterk af of dit vanuit de landelijke politiek komt voor Noord-Holland. Er is toch geen provincie die met normale hersens zulke grond zou opkopen?

    Nog wat zandbakken erbij voor de politici om in te spelen misschien ook. Lekker in de PFOS grond.

    30
Translate