De Vechtplassencommissie heeft een opvallend scherpe brief gestuurd aan gemeenteraadsleden en provinciale staten. De boodschap is helder: de situatie rond Schiphol is niet langer bestuurlijk houdbaar en brengt gemeenten en provincies in een onmogelijke positie.
Zij worden zo verantwoordelijk gehouden voor problemen die door het Rijk zijn veroorzaakt. De commissie is een onafhankelijke organisatie die al sinds 1928 waakt over natuur, landschap en leefomgeving in het Vecht- en Plassengebied.
De commissie, die doorgaans opereert als een deskundige maar rustige hoeder van natuur en cultuurhistorie, kiest nu voor ongebruikelijk stevige taal. Dat alleen al zegt veel over de ernst van de situatie.
Een regio onder druk
In de brief staat dat de omgeving van Schiphol inmiddels is “bedekt met ernstige PFAS‑verontreiniging, op sommige locaties tot tientallen malen boven de geldende normen.” Ook langs de Ringvaart is opnieuw vervuiling aangetroffen met PFAS, PAK’s, zware metalen en olie. De commissie benadrukt dat sanering noodzakelijk is, maar vooral dat de milieuschade veel omvangrijker is dan jarenlang bestuurlijk werd erkend.
Daarbovenop ontbreekt adequate monitoring van ultrafijnstof in de zwaarst belaste gebieden. Gemeenten kunnen daardoor hun wettelijke verantwoordelijkheid voor volksgezondheid nauwelijks waarmaken. Het is een constatering die bewoners al jaren maken, maar nu wordt bevestigd door een gezaghebbende regionale organisatie.
Juridische chaos rond Schiphol
De Vechtplassencommissie wijst op de voortdurende juridische onzekerheid. Schiphol opereert nog steeds zonder geldige natuurvergunning, met instemming van het Rijk. Rechterlijke uitspraken over geluid en natuur worden niet of slechts gedeeltelijk uitgevoerd.
Het gedogen van de illegale exploitatie is inmiddels aangevochten, waardoor gemeenten en provincies het risico lopen indirect te worden meegesleurd in juridische procedures die zij niet hebben veroorzaakt, maar waarvan zij wel de gevolgen moeten dragen.
Europa kijkt mee
Met de nieuwe Europese richtlijn 2024/1203 wordt grootschalige milieuvervuiling strafbaar. Nederland moet deze wet uiterlijk mei 2026 invoeren. Dat betekent dat ook decentrale overheden straks verplicht zijn om strenger te handhaven en te signaleren. De commissie waarschuwt dat de bestuurlijke vrijblijvendheid rond Schiphol daarmee definitief voorbij is.
De commissie is kritisch op de onderbouwing van het rijksbeleid. Het SEO‑rapport over een lichte krimp van Schiphol wordt weggezet als onvoldoende, omdat het geen volwaardige maatschappelijke kosten‑batenanalyse is en regionale effecten buiten beschouwing laat.
Ook de Inspectie Leefomgeving en Transport heeft geoordeeld dat het ontwerp‑Luchthavenverkeerbesluit en de bijbehorende milieuregeling onvoldoende duidelijk en handhaafbaar zijn. Dat maakt toezicht voor zowel het Rijk als gemeenten vrijwel onmogelijk.
Nachtslot
Opvallend is dat vijftien gemeenten rond Schiphol inmiddels pleiten voor een nachtsluiting van 23.00 tot 07.00 uur. Volgens de Vechtplassencommissie laat dit zien dat lokale overheden steeds vaker worden aangesproken op hun verantwoordelijkheid voor de gezondheid van inwoners. De maatschappelijke druk neemt toe, en de bestuurlijke rol van gemeenten en provincies wordt zichtbaarder.
De conclusie van de Vechtplassencommissie is onmiskenbaar: de optelsom van gezondheidsrisico’s, juridische instabiliteit en zwakke landelijke onderbouwing maakt het huidige Schipholbeleid onhoudbaar.
Gemeenten en provincies lopen het risico geconfronteerd te worden met maatschappelijke onrust, uitvoeringsproblemen en juridische complicaties waar zij nauwelijks invloed op hebben.
De commissie roept lokale overheden op zich actief te positioneren in het Schipholdebat, met nadruk op bescherming van gezondheid, rechtsstatelijkheid en onafhankelijke onderbouwing van besluiten. Het is een oproep die niet alleen richting bestuurders gaat, maar indirect ook richting bewoners: de tijd van wegkijken is voorbij.
Sla dit artikel op in uw favorieten
Wim Kleist
Het wordt tijd om op te staan!
Te lang al is gedogen het adagium.
Reint
Mensen berusten tot ze doodgaan van ongezonde dingen!
Maar “Hoera, de economie leeft voort”!
B. van Marlen
Ik kan niet genoeg benadrukken wat de insteek is van de luchtvaartsector, wat mij heel duidelijk bleek op de RvS-ztitting van 7 nov. 2025: GROEI, GROEI en nog eens GROEI! Dit blijkt uit de recente beweringen van Van Oord, maar ook uit de bouw van een extra pier, en het idiote idee om Lelystad Airport te openen.
De sector beweert dat Lden gestaag is afgenomen en er dus minder hinder is. Ik heb zo mijn twijfels over de kwaliteit van de data op de NOMOS meetpunten en de wijze waarop met slechte data is omgegaan. Maar daarnaast laten de regels toe, dat in geval van twijfel over de bijdrage van vliegtuigen op een geluidsregistratie, het voordeel naar de luchtvaart wordt getrokken.
Tevens zie ik een soortgelijke dubieuze handelswijze met ‘nieuwe handhavingspunten’ als rond 2003, die zo lijken te worden gelegd, dat maximaal ernaast over vaste routes meer herrie kan worden geproduceerd, die dan niet volledig wordt gemeten.
Het gedrag vanuit MinIenW laat mij ook zien, dat men zelfs gerechtelijke uitspraken (b.v. ontbreken natuurvergunning) gewoon naast zich neer legt, wat uiteraard ook volkomen fout is en de rechtsstaat ondermijnt.
De politiek durft Schiphol nooit echt aan te pakken en het zou me dan ook verbazen als hierin werkelijk iets verandert. De leefomgeving van tienduizenden staat op het spel, maar velen hebben het niet eens door, vrees ik.
Er is nog heel veel nodig om te voorkomen dat dit land een nog ongezondere, lawaaiigere en vervuildere leefomgeving voor velen gaat bieden!
A. Visser
Wat ook heel merkwaardig is dat mensen er blijkbaar in berusten. We waren een aantal weken geleden in Hoofddorp aan het winkelen waar we door een flinke, door oostenwind veroorzaakte kerosinestank werden overvallen. Niemand die zich er daar druk over leek te maken, terwijl er bijvoorbeeld in brandweergarages afzuiginstallaties op de uitrijdende wagens zijn gemonteerd om het (ca. 30 seconden) inademen van dieseldampen te voorkomen. Hebben we het nu te druk om te protesteren of interesseert het ons eigenlijk niet. Ik was verbijsterd door deze onverschilligheid.
W Lieverst
Misschien wonen er in Hoofddorp relatief veel mensen die economisch afhankelijk zijn van de luchthaven. Of je nu bij je huis in Hoofddorp of op je kantoor op Schiphol kerosine ruikt maakt niet zoveel uit. Je gedoogt het.
rrustema
Zou de verlossing dan komen van onderuit het Huis van Thorbecke? Verrassing!
Philip
Nee, dat gaat als volgt:”Oei wat erg zeg.
Iemand nog een bitterbal?”
Edwin
Er zijn meerdere hoopvolle signalen dat de waanzin rondom Schiphol eindelijk beperkt zal gaan worden. Hoopvol, maaar en grote maar is op zijn plaats denk ik.
Die industrie heeft zijn tentakels overal.
Niet te vroeg juichen!
Wel volhouden!!!
Provincies en Gemeenten t.o.v. vrijstaat Schiphol
De vechtplassencommissie begint te vechten en vraagt de lokale overheden om dat ook te doen. Dat zijn dus de provincies en gemeenten in Noord-Holland, Zuid-Holland, Utrecht en Flevoland. En waarschijnlijk Noord-Brabant (Veluwe) ook.
Komt er een groot binnenlands gevecht aan?
Leefbaarheid, gezondheid en rechtsstatelijkheid t.o.v. de tot op heden belachelijke vrijstaat Schiphol.
W Lieverst
Met euforie wordt door de belanghebbende partijen op Schiphol aangegeven dat het aantal vluchten voorlopig op 478.000 wordt gesteld en dat men gewoon met grotere toestellen gaat vliegen. Ze vinden iedere keer een uitvlucht om het aantal passagiers te kunnen laten groeien. Grotere toestellen is meer lawaai.
Ook langs de Vecht probeert de bevolking de gemeenten te enthousiasmeren om meer stelling te nemen tegen Schiphol. Alweer een eventueel ‘wingewest ‘ tegen de industrie.
Willem Verbrugh
De vraag die gesteld moet worden aan onze volksvertegenwoordigers is of ze de zienswijze van de Vechtplassencommissie deelt en welke stappen er door hen genomen gaan worden om deze problematiek op te lossen.
De vierde macht die feitelijk de dienst uitmaakt op Schiphol ontneemt al jaren de rechtsbescherming van burgers en de leefomgeving.
rrustema
Dit zou eigenlijk best concreet gemaakt kunnen worden.
Een lijst van alle volksvertegenwoordigers van alle gemeenten onder Schiphol. Daarachter vermelden wat hun positie is ten aanzien van Schiphol. Bijvoorbeeld aan de hand van een vragenlijst. En een kolom met daadwerkelijke acties, zoals stemgedrag.