De inbreng van de Kamerfracties op het nieuwe Luchthavenverkeerbesluit laat een hoopvol beeld zien: het ontwerpbesluit is geen stap richting rechtsherstel, maar een poging om de bestaande – illegale – praktijk alsnog te legaliseren. En dat pikken steeds meer partijen niet langer.
Wat vooral opvalt: de politieke verhoudingen schuiven. Waar Schiphol jarenlang kon rekenen op een brede coalitie van partijen die de economische belangen van de luchtvaart boven alles stelden, is dat front nu zichtbaar aan het scheuren.
Zelfs partijen die traditioneel dicht bij de sector staan, durven niet langer zonder meer hun handtekening te zetten onder een besluit dat juridisch wankel is, gezondheidsschade negeert en de natuurwetgeving oprekt tot het breekpunt.
D66, dat zich graag profileert als hoeder van rechtsstatelijkheid, vraagt zich hardop af hoe dit ontwerp‑LVB in hemelsnaam voldoet aan de fair balance die de rechter eist. De partij wijst op de duizenden ernstig gehinderden en slaapverstoorden die zelfs in het “ondergrensscenario” blijven bestaan.
Kritisch
Het is een ongemakkelijke waarheid die het ministerie liever wegpoetst, maar die in de MER zwart op wit staat. D66 wil weten waarom groei überhaupt mogelijk blijft zolang deze schade niet substantieel afneemt. Daarmee schuift de partij merkbaar op richting de kritische lijn van GroenLinks‑PvdA en de Partij voor de Dieren.
De VVD kiest een totaal andere insteek. Voor die fractie draait het debat vooral om het veiligstellen van capaciteit, flexibiliteit en internationale concurrentiekracht.
De partij vreest dat de nieuwe geluidsnormen en handhavingspunten de operatie kunnen verstikken. Waar D66 vraagt hoe groei te rechtvaardigen is, vraagt de VVD vooral hoe groei te garanderen valt. Het is een botsing van wereldbeelden: gezondheid en rechtsbescherming tegenover economische belangen en “mainportdenken”.
GroenLinks‑PvdA laat ondertussen geen spaan heel van het ontwerp‑LVB. De fractie noemt het besluit een mislukking op alle fronten: het herstelt de rechtspositie van omwonenden niet, het vermindert de hinder niet, het beschermt de natuur niet en het zet de deur open voor verdere groei.
De partij herinnert eraan dat de rechter expliciet oordeelde dat de belangen van omwonenden jarenlang zijn genegeerd. In plaats van dat onrecht te herstellen, kiest het ministerie opnieuw de kant van de sector. Het oordeel van GroenLinks‑PvdA is vernietigend: dit LVB is geen rechtsherstel, maar een schaamlap.
Stikstof
Het CDA kiest een technischer toon, maar de zorgen zijn niet minder groot. De fractie vraagt zich af hoe stikstofsaldering juridisch houdbaar kan zijn, waarom de ILT geen absolute emissiegrenzen krijgt en hoe de nieuwe geluidsmodellen in de praktijk moeten werken.
Het CDA ziet dezelfde risico’s als D66, maar verpakt ze in bestuurlijke taal. Onder de oppervlakte is de boodschap duidelijk: dit besluit is niet af, niet robuust en niet uitvoerbaar.
JA21 bekijkt het geheel vooral vanuit het perspectief van de luchtvaartsector. De partij vreest dat de nieuwe regels leiden tot capaciteitsverlies en dat de ILT te veel macht krijgt. Daarmee sluit JA21 zich aan bij de VVD, maar zonder de nuance die bij de liberalen soms nog doorschemert. Voor JA21 is Schiphol vooral een economische motor die niet mag worden afgeremd.
En dan is er de Partij voor de Dieren, die het ontwerp‑LVB fileert met chirurgische precisie. De fractie wijst op de structurele gezondheidsschade, de ultrafijnstofproblematiek, de ontbrekende voorzorgsmaatregelen en de ondoorzichtige procedure.
Volgens de PvdD stuurt het LVB aan op groei, niet op herstel. Het is een “groeiplan vermomd als rechtsherstel”, en dat is moeilijk te weerleggen wanneer zelfs de MER erkent dat de kennis over UFP “nog volop in ontwikkeling is”, terwijl het ministerie toch weer kiest voor business as usual.
Veel overeenkomsten
Wat de partijen bindt, is misschien nog wel opvallender dan wat hen scheidt. Niemand vertrouwt de handhaafbaarheid. Niemand gelooft dat de stikstofparagraaf juridisch standhoudt. Niemand vindt het acceptabel dat de MER is gebaseerd op een illegale referentiesituatie. En niemand durft hardop te zeggen dat dit ontwerp‑LVB klaar is voor besluitvorming.
De politieke breuklijnen lopen scherp langs de vraag wat Schiphol eigenlijk zou moeten zijn. Een economische machine die koste wat kost moet blijven draaien? Of een bedrijf dat zich, net als ieder ander, aan de wet moet houden en rekening moet houden met de gezondheid van honderdduizenden omwonenden?
Het ontwerp‑LVB geeft daar geen antwoord op. Het ontwijkt de fundamentele keuzes en probeert de status quo te verpakken als vooruitgang. Maar de Kamer lijkt dat door te hebben. De tijd dat Schiphol kon rekenen op automatische politieke steun is voorbij. De vraag is nu niet of het ontwerp‑LVB wordt aangepast, maar of het überhaupt nog te redden is.
De politieke verhoudingen zijn aan het kantelen. En voor het eerst in lange tijd lijkt het erop dat niet de sector, maar de omwonenden het laatste woord zouden kunnen krijgen.
Sla dit artikel op in uw favorieten
W Lieverst
Het LVB valt door de mand? Het is te hopen dat het een prullenmand is.
Bob van Marlen
Toen ik op 5 dec. 2018 een vergadering met parlementariërs over de luchtvaart meemaakte in het gebouw van de Tweede Kamer, had ik na een uurtje al door hoe de kaarten verdeeld liggen. In principe zie ik hierin eigenlijk geen wezenlijke verandering. De enige echte kritische geluiden kwamen van de linkse partijen, met PvdD voorop. De rechtse politiek (waaronder VVD, JA21, PVV) verdedigt ALTIJD de belangen van de luchtvaart en schroomt er helemaal niet voor de leefomgeving van tienduizenden Nederlanders naar de donder te helpen. D66 en CDA lagen ongeveer in het midden en nemen en wat zwalkende positie in.
Onlangs kwam ik het volgend artikel tegen wat een treffende beeld geeft van de internationaal gevestigde cultuur van leugens, bedrog en intimidatie in de luchtvaartsector:
Yıldırım, A., 2024, Ways of “Not Hearing”: Corporate Denial in the Case of Aircraft Noise and Victimisation in the UK, Critical Criminology, https://doi.org/10.1007/s10612-024-09777-1, p. 17.
De auteur deed interessante observaties. Het creëren van een uitzonderingspositie betreffende geluidhinder door vliegverkeer is discutabel en speciale vormen van ontkenning door de belanghebbende organisaties in samenwerking met de overheid bevoordelen de machthebbers en leiden tot het creëren van een groep slachtoffers, die geen beroep kunnen doen op het strafrecht. Uit interviews bleek een systematische en bewust gekozen strategie van ontkenning en geringschatting over klachten betreffende geluidhinder. Klagers werden geconfronteerd met standaard antwoorden, dat er niets is veranderd en dienttengevolge er geen hinder kan optreden, terwijl men steeds frequenter vliegtuigpassages kreeg te verduren.
Een andere truc die men hanteert is het gebruik van technisch jargon, i.p.v. te erkennen dat vliegpaden worden geconcentreerd wordt dit nogal eens glashard ontkent of zegt men dit is ‘Performance Based Navigation (PBN)’, waarmee men de eigenlijke reden van toename van herrie min of meer verdoezelt. De auteur komt met een interessante definitie van dit gebruik: ‘the obfuscation (= verduistering!) use of the technical denial of cause whereby the industry expertise is mobilised to confuse and deflect from the reason and responsibility for environmental harm.’ Dit betekent niets anders dan dat de luchtvaartsector inzet op het scheppen van verwarring om de verantwoordelijkheid voor negatieve gevolgen voor het milieu te ontlopen. Voor mij heel herkenbaar en vergelijkbaar met de zgn. ‘voorlichtingsbijeenkomsten’ van MinIenW en LVNL, waarbij iedere discussie wordt verme¬den en mensen zonder enige reële vorm van inspraak worden geconfronteerd met blijkbaar al geno¬men besluiten.
Opmerkelijk is de volgende constatering: ‘The technique means fewer people are exposed to higher noise emissions, creating “noise ghettos” (John Stewart has put it (AirportWatch, 2014)’. Bij ons gebeurt dit op vrijwel dezelfde manier door te stellen dat de geluidhinder zal afnemen, maar op sommige plekken wellicht wat meer zal zijn.
Ik citeer ook: ‘PBN deepens the environmental injustice by disproportionately affecting certain areas significantly more than the remaining parts of the city’ en ‘The technical denial of cause by using details for PBN creates confusion in individuals and obfuscates environmental harm and victimisa¬tion.’
De slinkse wijze van handelen door de overheid in nauwe samenwerking met de luchtvaartsector, die ik al lang aankaart, is niet slechts mijn interpretatie van de gang van zaken, maar een veelvuldig, ook in andere landen gebruikte strategie.
Binnenkort volgt meer informatie hierover.
Inmiddels heb ik een zienswijze opgesteld van 105 blz., die ik binnenkort ga verzenden met ondertekening van mede-Uitgeesters, na hiermee al weer bijna 20 jaar geleden te zijn begonnen (in 2007!). Ik ben van mening dat dit een soort naslagwerk is voor ieder, die meer wil weten over hoe we met zijn allen al decennia worden besodemieterd door de overheid in innige samenwerking met de luchtvaartsector, wat u ook precies kunt nalezen op mijn website: ‘liegenenbedriegen’, met vele voorbeelden van het maskerende taalgebruik door de overheid.
Het verpesten van de leefomgeving gaat inmiddels keihard door met de zgn. ‘luchtruimherziening, en ook nog op een wijze, die me sterk doet denken aan wat wij met de ‘Polder’=Leugenbaan over ons heen kregen in 2003, maar dan driemaal zo zwaar voor de regio’s onder wat men leugenachtig is gaan behandelen als ‘primaire banen’ en straks onder vaste routes! U kunt het allemaal nalezen als u er prijs op stelt. Ik heb geen geheimen en ook geen dubbele agenda.
Philip
En weer blijkt waar Nederland voor gekozen heeft…….
Nee, ik niet.
Geert
In Engeland is een lid van het Koninklijk Huis gearresteerd voor iets heel anders.
Maar daar zegt ook de Koning :”Het recht moet zijn loop hebben” en de Premier : “Iedereen moet de wet volgen”.
De heren in de Tweede Kamer en Kabinet moeten ook de Wet volgen en uitvoeren volgens de Wet.
Indien dit niet goed gebeurt sluit je je aan bij maffia praktijken.
En als ik terug kijk op het luchtvaartdossier zoals Schipholwatch dat beschrijft is dit laatste al volop aan de gang .
Geitenpaadjes en Gedoogvergunning niet meer gedogen
Hopelijk vernietigt de nieuw Minister op Landbouw de gedoognatuurvergunnung van Schiphol. Dat is namelijk een D66’er voor zover ik meegekregen heb.
Want die gedoogvergunning doet geen recht aan de uitspraak van de rechter in de RBV rechtzaak. En het begint erop te lijken dat diverse politieke partijen nu echt volgens de Wet willen handelen en geen geitenpaadjes of Schiphollen (of KLM’men) meer accepteren.
En dan inderdaad moet Schiphol of terug naar LVB aantallen 2008. Of wordt Schiphol gesloten.
Tenminste, dat hoop ik.
B. van Marlen
Ik ben het eens met wat hier staat: duurzame luchtvaart is een fictie, het gaat niet gebeuren. Wel zal men zo lang mogelijk het huidige beleid proberen te continueren, en met Trump de klimaatcrimineel, zou het me niet verbazen dat dit lukt. De rekening wordt dan gewoon doorgeschoven naar toekomstige generaties.
Bedenk dat in de rekenkundige schijnwerkelijkheid van de luchtvaart je mensen gewoon mag opofferen en hun leefomgeving voor altijd verzieken!
Mijn zienwijze LVB Schiphol 2026 is in de maak!
Noobody-b.bsky.social
Ik moet het nog zien of de Kamer de poot stijf houdt.
De VVD kan altijd met een kabinetscrisis dreigen en dan is steun van de hele rechtse zooi van PVV, JA21, BBB en FvD ruim voldoende.
Jonathan de B
De VVD is een als beschaafde partij vermonde criminele bende. En d66 zegt wel voor het milieu en omgeving te zijn maar loopt uiteindelijk altijd mee aan de leiband van de VVD.
Ik heb geen hoop op verbetering.
rrustema
Is inderdaad een gevaar. Dus de technische benadering van CDA is dan slim. Laat het aan de rechter om ermee af te rekenen.
Jon Rietman
Alle reden om de luchtvaart en de Staat die dit allemaal gedoogd, een volgende klap toe te brengen.
De RBV, Stichting Recht op Berscherming tegen Vliegtuighinder, bereidt met advocaten het hoger beroep voor, tegen de Staat, die hardnekkig alleen de belangen van de luchtvaart wil dienen.
Het vonnis van de rechter van maart 2024 was duidelijk: de Staat heeft de belangen van omwonenden tientallen jaren stelselmatig genegeerd. Dat moet per direct veranderen, was het vonnis.
De Staat heeft helemaal niks gedaan, behalve verdere groei van Schiphol en KLM met gedoog- en illegaal beleid veilig te stellen.
En direct in hoger beroep te gaan, om onze belangen af te serveren.
Steun daarom de RBV. Zij doen dit als vrijwilligers, maar hun advocaten van Zuidasniveau, hetzelfde niveau als die onze Staat met ons belastinggeld inhuurt TEGEN ONS, zijn geen vrijwilligers.
https://www.beschermingtegenvliegtuighinder.nl/
Leefbaarheid Voor Bewoners
Na jaren te hebben geloofd in mooie praatjes, hebben 17 omliggende gemeenten (met ruim 1,6 miljoen inwoners) laatst nog gepleit voor nachtsluiting. Zelfs de VVD uit Amstelveen is overstag. Maar in het ontwerp-LVB is daar niets over te vinden. Niks over onnodig laagvliegen en niks over frequentie. Gelukkig laat de inbreng van de Kamerfracties een hoopvol beeld zien. De vragen zijn dit keer gedetailleerd en kritisch. Dank Schipholwatch voor dit artikel !
Echte nachtrust?
Goeie ontwikkeling dat eindelijk Gemeenten gezamenlijk opstaan tegen de idiotie, maar pleiten ze voor een nachtsluiting tussen 22:00-08:00 uur? Of gaat het dan weer om een schamele aantal uren sluiting tot 05:00 uur?
Jan
Ik vertrouw GL-PvDA en zeker de PvdD, maar bij de andere partijen moet ik het nog zien.
Als het er op aankomt dan kiest menig partij toch voor de economie. Dat geldt voor D66 en zeker voor het CDA. Ik reken me nog niet rijk….
Willem
D66 is met hun “klimaatdrammende” premier wat mij betreft keihard door het ijs gezakt. Zichzelf profileren als progressieve klimaatpartij maar nu een VVD-regeerakkoord uit gaan voeren.
HansB
Wat een treffende formulering: “Het is een botsing van wereldbeelden: gezondheid en rechtsbescherming tegenover economische belangen en “mainportdenken”.”
Ik zie parallellen met het Amerika van Trump. Het opzijschuiven van het recht en breed gedragen wetenschappelijke en economische inzichten ten faveure van (in ons geval) een luchtvaart hub.
De VVD mag dan officieel gruwelen van Trump maar in hun hart zien ze toch wel de “voordelen” vrees ik. En de BBB kan er ook wel wat van met hun “we leven in een mag niet, kan niet land”. Om maar niet te spreken van de PVV en andere partijen met soortgelijk gedachtegoed. Ze neigen allen, de een meer dan de ander, naar een zekere vorm van autocratie: Schiphol moèt groeien.
Het kan toch niet waar zijn dat een overheid bij herhaling een loopje neemt met wetenschappelijke inzichten, economische inzichten (is Schiphol wel die economische machine die het zegt te zijn?), het recht en sterker nog: rechtelijke uitspraken naast zich neerlegt? In Nederland kon het. Laten we hopen dat nu inderdaad een voldoende grote tegenkracht opstaat.
rrustema
“we leven in een mag niet, kan niet land” is een aanbeveling wat mij betreft.
Selectieve Rechtsstatelijkheid
Dit ontwerp-LVB is geen rechtsherstel. Het is een oude praktijk, opnieuw verpakt als vooruitgang, met een strik eromheen.
De Raad van State vroeg om een eerlijke balans. Wat hier gebeurt? Men neemt dezelfde illegale uitgangssituatie en doet alsof het nu klopt. Geen herstel, maar retroactief normaliseren van jarenlang wegkijken.
Zorgen uitspreken zonder grenzen te trekken? Politieke aromatherapie: het ruikt daadkrachtig, maar het geneest niets.
Twijfels over stikstof, handhaafbaarheid en gezondheidsschade? Absoluut! Conclusies trekken? Stilte ..
Zachte heelmeesters, stinkende wonden.
Concurrentiekracht als toverformule? Alsof grootte de wet buigzaam maakt. Iedere ondernemer kent harde regels. Voor Schiphol lijkt steeds een achterdeur beschikbaar. Dat is geen gelijk speelveld — dat is selectieve rechtsstatelijkheid.
En de zogenaamde balans? Tussen dividend en slaapverstoring? Tussen netwerkwaarde en ultrafijnstof? Geen balans — geaccepteerde asymmetrie.
Wie echt rechtsherstel wil, moet één fundamentele vraag durven beantwoorden: past de luchthaven binnen de kaders van natuurwetgeving, gezondheid en rechterlijke uitspraken?
Wie dat ontwijkt, voert geen beleid — die besteedt zijn ruggengraat uit.